Leenen, Jozef

Persoon

Winne Gobyn (2025, aanvulling), Redactie (2023, tekstredactie)

Jozef Leenen (1891-1976) was een leraar en dialectoloog. Hij was onder andere ook ondervoorzitter van de Vereniging voor Beschaafde Omgangstaal.

Geboorte

Opgrimbie, 18 mei 1891

Overlijden

Sint-Truiden, 29 juli 1976

Suggestie

Citeren

Leestijd: 2 minuten

Jozef Leenen volgde middelbaar onderwijs aan het Sint-Jozefscollege in Hasselt en studeerde vervolgens Germaanse filologie in Leuven. In 1913 promoveerde hij met het proefschrift Limburgsche en Brabantsche Dialecten, een proeve van synthetiseering.

Tijdens de Eerste Wereldoorlog Eerste Wereldoorlog De Vlaamse beweging is fundamenteel getekend door de Eerste Wereldoorlog. De oorlog maakte een verregaande democratisering onafwendbaar, met wezenlijke gevolgen voor het politieke draagv... Lees meer was Leenen betrokken bij het activisme Activisme Het begrip activisme verwijst naar de fractie van flaminganten die tijdens de Eerste Wereldoorlog bereid was om politiek of anderszins samen te werken met de Duitse bezetter en financiële... Lees meer in Limburg Limburg Lees meer . Hij trad toe tot de kring rond componist Arthur Meulemans Meulemans, Arthur Arthur Meulemans (1884-1966) was een Vlaams-nationalistisch georiënteerde componist, die onder meer dirigeerde op het Vlaams Nationaal Zangfeest en de IJzerbedevaart. Lees meer en speelde een rol in de Limburgse Gouwraad, de activistische tegenhanger van de provincieraad.

Leenen was zijn gehele beroepsloopbaan actief als leraar aan verscheidene athenea in Vlaanderen en Wallonië: in 1913 ging hij aan de slag in Antwerpen, vervolgens stond hij voor de klas in Tongeren, Hasselt, Namen, Charleroi en Luik, dan in 1928 in Gent en ten slotte vanaf 1937 in Brussel.

Zijn wetenschappelijke verdiensten liggen vooral op het gebied van de dialectologie en de taalgeografie. In 1915 publiceerde hij het artikel Dialecten in Belgisch Limburg in Limburgsche Bijdragen, de eerste Vlaamse wetenschappelijke taalgeografische publicatie. Voor de geschiedenis van de taalzorg in Vlaanderen is zijn werk in de Vereniging voor Beschaafde Omgangstaal Vereniging Algemeen Nederlands (VAN) De Vereniging Algemeen Nederlands (VAN) ontstond in 1978 als opvolger van de Vereniging voor Beschaafde Omgangstaal (VBO-1947). In 2002 ging de organisatie op in het Algemeen-Nederlands V... Lees meer van belang: hij was ondervoorzitter vanaf de oprichting in 1947 tot aan zijn dood en schreef als redactielid geregeld bijdragen voor het tijdschrift van de vereniging Nu Nog Nu Nog Lees meer . Hij was ook secretaris van de Zuidnederlandse Vereniging tot Vereenvoudiging van onze Spelling en lid van de commissie die de Woordenlijst van de Nederlandse taal van 1954 voorbereidde.

Werken

– Bijdragen in Handelingen van de Koninklijke Commissie voor Toponymie en Dialectologie, Taal en Tongval, Wetenschappelijke Tijdingen en Nu Nog.
– Dialecten in Belgisch Limburg, in: Limburgsche Bijdragen, jg. 13, 1915, pp. 147-164.
– Theorie en praktijk van de straatnaamgeving, 1946.
– Limburgse klankgrenzen, in: J. Leenen, S. van der Meer en W. Roukens (red.), Limburgse dialectgrenzen, 1947, pp. 1-13.

Literatuur

– J. Goossens, Jozef Leenen, in: Taal en Tongval, jg. 28, 1976, pp. 97-101.
– A. Stevens, In memoriam. Jozef Leenen (1891-1976), in: Handelingen van de Koninklijke Commissie voor Toponymie en Dialectologie, jg. 50, nr. 1, 1976, pp. 27-30.
– W. Pée, Jozef Leenen, in: Jaarboek van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde te Leiden, 1977-1978, pp. 53-63.
– L. Vandeweyer, Het activisme in Limburg tijdens de Eerste Wereldoorlog, 1997.