Democratische coalitie na de Eerste Wereldoorlog

Na de gemeenteraadsverkiezingen van 24 april 1921 wilden in Antwerpen Antwerpen (stad) Lees meer de katholieken Katholieke partij De katholieke partij, later CVP (vanaf 1945) en CD&V (vanaf 2001) speelde een cruciale rol in de geschiedenis van de Vlaamse beweging. De partij had een belangrijk aandeel in onder m... Lees meer en de socialisten Socialistische partij De socialistische partij werd in België in 1885 opgericht als de Belgische Werkliedenpartij (BWP), veranderde in 1945 haar naam in Belgische Socialistische Partij (BSP) en viel in 1978 u... Lees meer een drieledig college vormen, terwijl de liberalen Liberale partij De verhouding tussen de liberale partij en het partijpolitieke liberalisme in België enerzijds, en de Vlaamse beweging anderzijds levert een gevarieerd en ingewikkeld beeld op dat evoluee... Lees meer , die reeds vijftig jaar de stad hadden bestuurd, in geen geval in de boot wilden met de socialisten onder leiding van Camille Huysmans Huysmans, Camille Camille Huysmans (1871-1968) was een Vlaamsgezinde socialistische politicus, die van 1933 tot 1940 burgemeester van Antwerpen was, tweemaal een ministerpositie bekleedde en een jaar lang ... Lees meer , 'de man van Stockholm'. De conservatieve katholieken rond Paul Segers Segers, Paul-Willem Paul-Willem Segers (1900-1983) was secretaris van het ACW en achtereenvolgens KVV- en CVP-politicus, die na de Tweede Wereldoorlog verschillende ministerposities bekleedde. Hij was betrok... Lees meer drongen dan aan op een tweeledig college met de liberalen. Maar de meerderheid volgde de christendemocratische Christendemocratie Lees meer katholieke leider Frans van Cauwelaert Van Cauwelaert, Frans Frans van Cauwelaert (1880-1961) was een Vlaamsgezinde katholieke politicus, die een hoofdrol speelde in de vernederlandsing van het openbare leven in Vlaanderen. Van Cauwelaert lag in 19... Lees meer , die vasthield aan de drieledigheid. Toen geen enkele liberaal overkwam, werd Van Cauwelaert het hoofd van een tweeledig college met de socialisten. Op het programma stond onder andere de financiële gelijkstelling van het vrij met het stedelijk onderwijs. Ondanks de tegenstand van koning Albert I van Saksen-Coburg, Albert I Koning Albert I (1875-1934) werd aan de vooravond van en tijdens de Eerste Wereldoorlog geconfronteerd met een radicaliserende Vlaamse beweging. De communautaire kwestie groeide daardoor ... Lees meer werd Van Cauwelaert door de katholieke eerste minister en minister van Binnenlandse Zaken Henry Carton de Wiart Carton de Wiart, Henry Henry Carton de Wiart (1869-1951) was een christendemocratisch politicus die meerdere ministerfuncties vervulde. Lees meer tot burgemeester benoemd, wat het ontslag uitlokte van de liberale ministers.

Aangezien de grondwetsherziening ten einde liep, en daarmee de regering van nationale unie, betekende de samenwerking tussen katholieken en socialisten in Antwerpen een opening naar een democratische en Vlaamsgezinde coalitievorming op nationaal vlak. Albert I wilde zo’n coalitie tot elke prijs vermijden en bracht in december 1921 het zakenkabinet-Theunis op de been, een coalitie van conservatieve katholieken en liberalen. Maar na de socialistische verkiezingsoverwinning in april 1925 en de weigering van de liberalen aan een nationale regering deel te nemen, lag de weg open voor een onuitgegeven coalitie van socialisten en katholieken onder leiding van de christendemocraat Prosper Poullet Poullet, Prosper Hoewel hij afkomstig was uit een Franstalig aristocratisch milieu, realiseerde de katholieke burggraaf Prosper Poullet (1886-1937) mee de eentaligheid van Vlaanderen en leidde hij de eers... Lees meer . De conservatieve katholieken gingen, zoals in Antwerpen, in de oppositie en de regering viel al na elf maanden door de tegenkanting van de banken.

In 1932 werd de Antwerpse coalitie verbroken omdat, tegen de wil van Huysmans, de Belgische Werkliedenpartij (BWP) aan haar afdelingen verbood de financiële ondersteuning van het vrij onderwijs voort te zetten.