Dwelshauwers, Jacques (pseudoniem Jacques Mesnil)
Jacques Dwelshauwers (1872-1940), ook bekend onder zijn pseudoniem Jacques Mesnil, werkte vanuit zijn links-anarchistische overtuiging mee aan Van Nu en Straks, zonder evenwel het Vlaamse emancipatie- en gemeenschapsideaal van zijn vriend August Vermeylen te delen.
Wim Van Rooy (2023), Wim Van Rooy (1998). Dwelshauwers, Jacques (pseudoniem Jacques Mesnil). In: Encyclopedie van de Vlaamse beweging. 2023. https://devb.be/id/per-005572.
Stamde uit de gegoede liberaal-doctrinaire burgerij en volgde de Grieks-Latijnse afdeling van het Brusselse atheneum, waar medestudent August Vermeylen
Vermeylen, August August Vermeylen (1872-1945) was een schrijver, literatuur- en kunsthistoricus, en socialistisch senator. In het tijdschrift Van Nu en Straks, waarvan hij de leiding had, publiceerde hij ... Lees meer een goede vriend werd. Als student aan de Université libre de Bruxelles (faculteit geneeskunde) publiceerde Dwelshauwers onder meer in het tijdschrift Van Nu en Straks
Van Nu en Straks Van Nu en Straks (1893-1901) was een literair en cultureel tijdschrift, dat voor Vlaanderen vernieuwend was doordat het aansloot bij internationale eigentijdse denkrichtingen zoals het an... Lees meer ; hij leerde er andere Van Nu en Straksers zoals Emmanuel de Bom
De Bom, Emmanuel Emmanuel de Bom (1868-1953) was een Vlaamse schrijver, redacteur, journalist en bibliothecaris. Lees meer , Alfred Hegenscheidt Hegenscheidt, Alfred Lees meer en Gustaaf Schamelhout
Schamelhout, Gustaaf Gustaaf Schamelhout (1869-1944) was een arts die zich ook cultureel engageerde. Vooral na de Eerste Wereldoorlog ontpopte hij zich tot een expert in de antropologie en rassenkunde. Die in... Lees meer kennen. Zijn aanvankelijke sympathie voor het socialisme veranderde vrij vlug in een zoekend anarchisme. Vanaf 1906 verbleef hij in Frankrijk waar hij publiceerde in vele Franse, Italiaanse en Vlaamse tijdschriften (onder meer in Ontwaking
Ontwaking Ontwaking (1896-1910) was een anarchistisch tijdschrift dat sympathiseerde met de Vlaamse beweging. Het blad kwam op voor de Vlaamse taal en de ‘in het volk gewortelde’ Vlaamse literatuur... Lees meer ). Tijdens de Eerste Wereldoorlog verspreidde hij pacifistische theorieën, en vanaf 1920 sloot hij zich aan bij het prille communisme. Als notoir 'libertair communist' stond hij uiteindelijk erg geïsoleerd.
Het verdwijnen van Van Nu en Straks in 1901 signaleerde een breuk tussen Dwelshauwers en zijn vrienden binnen de V.B. Dwelshauwers, die als kunsthistoricus mogelijk de invloed onderging van het internationale karakter van de kunstgeschiedenis, verzette zich tegen het door hem als "kleingeestig" beschouwde nationalisme. De 'Vlaamse' taal was voor hem slechts een middel en geen doel op zich geweest. Daarom kon hij de nationalistische strijd van zijn flamingantische Flamingant Flamingantisme is een term die met verschillende betekenissen wordt toegekend aan actoren binnen de Vlaamse beweging en het Vlaams nationalisme. Lees meer vrienden niet steunen. Omwille hiervan ontstond er een conflict met zijn jarenlange vriend Vermeylen, door deze laatste beschreven in zijn roman Twee Vrienden (1943).
Werken
– 'Een zomerdagsdroom, Verrewinkelse Fantazie', in Van Nu en Straks, nieuwe reeks, jg. 3, nr. 1-2 (mei 1898).
– 'Alfred Hegenscheidt en de Vlaamsche Beweging', in Ontwaking (1907).
Literatuur
– A. Vermeylen, Twee Vrienden, 1943.
– M.W. Bonet, Jacques Mesnil, journaliste et critique d'art, 1872-1940, 1963.
– J. Lavalleye, 'Jacques Mesnil', in BN, XXXIV, supplément 6, 1968.
– R. Vervliet, Leven met een schrijver. Biografie van Alfred Hegenscheidt volgens de memoires van Madeleine Hegenscheidt-Heymans en met editie van onuitgegeven documenten, 1977.
– W. van Rooy, 'Jacques Mesnil. Een vergeten Belgisch anarchist', in Socialistische Standpunten, jg. 32, nr. 2 (1985), p. 109-120.
– M. Rutten en J. Weisgerber, Van "Arm Vlaanderen" tot "De voorstad groeit". De opbloei van de Vlaamse literatuur van Teirlinck- Stijns tot L.P. Boon (1888-1946), 1988.
– J. Moulaert, Rood en Zwart. De anarchistische beweging in België 1880- 1914, 1995.
Wim Van Rooy (2023), Wim Van Rooy (1998). Dwelshauwers, Jacques (pseudoniem Jacques Mesnil). In: Encyclopedie van de Vlaamse beweging. 2023. https://devb.be/id/per-005572.
Redactiegeschiedenis
Redactiegeschiedenis
1998: Wim Van Rooy (pdf)
2023: Wim Van Rooy