Hemmerechts, Karel

Karel Hemmerechts behaalde in 1950 aan de Katholieke Universiteit Leuven (KUL) zijn licentiaat in de Germaanse filologie met een verhandeling over de verfransing van Brussel Brussel In de geschiedenis van de Vlaamse beweging speelde Brussel een unieke rol vanwege haar hoofdstedelijke functies, economische aantrekkingskracht en als symbool van verfransing, die zich v... Lees meer vóór 1830. Als filoloog kwam hij bekend te staan om het belang dat hij hechtte aan een ‘zuiver’ en correct gebruik van de standaardtaal Standaardtaal De standaardtaal is het product van renaissancistische opvattingen over taal en het resultaat van een reeks concrete taalinterventies. In het Nederlandse taalgebied leidde dit naar een St... Lees meer .

In december 1948 werd Hemmerechts redacteur van De Standaard De Standaard (1914-) Het eerste nummer van het dagblad De Standaard verscheen op 4 december 1918. De krant was gedurende vele decennia hét blad bij uitstek van de katholieke Vlaamse beweging in al haar varian... Lees meer . Vanaf 1952 was hij verbonden aan de Belgische Radio en Televisieomroep, waar hij tot aan zijn pensioen in 1990 zou blijven werken (zie Televisie Televisie Als geen ander massamedium heeft de televisie bijgedragen aan de vorming van de Vlaamse ‘verbeelde gemeenschap’. Terwijl de staatshervormingen zich voltrokken, werd de Vlaamse natie dagel... Lees meer ). Aanvankelijk was Hemmerechts omroeper en radio- en televisiejournalist, maar in 1960 verhuisde hij naar het bestuur van de BRT. Tot 1973 was hij directeur van het secretariaat van de Algemene Directie, waarna hij Nic Bal opvolgde als bestuursdirecteur Informatie van de BRT. Binnen deze hoedanigheid coördineerde Hemmerechts de nieuwsuitzendingen van de radio en televisie.

Naast zijn werk voor de nationale omroep was Hemmerechts van 1963 tot 1969 ook lector in de communicatiewetenschappen aan de Katholieke Universiteit Leuven en vanaf 1969 docent in de communicatiewetenschap aan de Vlaamse Economische Hogeschool en de Sint-Aloysiushogeschool in Brussel. Bij deze laatste instelling was hij tevens docent voor taalvaardigheid. Hemmerechts was van het begin af betrokken bij de Stichting Lodewijk de Raet Stichting Lodewijk De Raet De Stichting Lodewijk de Raet is een vormingsinstelling die in 1952 werd opgericht vanuit een Vlaamse, democratische, emancipatorische en pluralistische maatschappijopvatting en die – zij... Lees meer en speelde in de Vlaamse actie om Brussel een rol als voorzitter van het Cultureel Centrum Cultureel centrum De uitbreiding van de culturele autonomie van Vlaanderen, in combinatie met de ideeën over democratisering en spreiding van de cultuur die zich toen ontwikkelden, leidde in de late jaren ... Lees meer te Strombeek.

Steunend op de geschriften van zijn leermeester Henri Draye Draye, Henri Henri Draye (1911-1983) was hoogleraar Duitse taalkunde aan de KU Leuven. In 1967 werd hij ook directeur van het Instituut voor Naamkunde. Hij verrichte onderzoek naar taalgrenzen. ... Lees meer begon Hemmerechts in 1950 in De Standaard te ijveren voor een wetenschappelijke vastlegging van de taalgrens Taalgrens Het begrip ‘taalgrens’ verwijst in het algemeen naar een grens die twee bevolkingsgroepen die een verschillende taal spreken van elkaar scheidt en in het bijzonder naar de grens tussen he... Lees meer naar Zwitsers voorbeeld. Na tal van voordrachten over dit onderwerp werkte hij zijn verhandeling uit tot het boek Het Triëst van het Noorden, met een titel die bewust verwees naar de omstreden stad in het Italiaans-Joegoslavische grensgebied. In dit boek poogde Hemmerechts om tot een synthese te komen tussen de flamingantische Flamingant Flamingantisme is een term die met verschillende betekenissen wordt toegekend aan actoren binnen de Vlaamse beweging en het Vlaams nationalisme. Lees meer stelling van Coremans (1934), die de verfransing van Brussel aan externe factoren weet, en de zienswijze van Jacques des Cressonnières des Cressonnières, Jacques De Brusselse advocaat Jacques des Cressonnières (1864-1926) publiceerde in 1919 het franskiljonse werk Essai sur la question des langues en Belgique. Lees meer (1919), voor wie de taalstrijd in Brussel zich beperkte tot een strijd tussen de krachten van het verleden (het Nederlands) en die van de toekomst (het Frans). Twee jaar later volgde Wie zijn neus schendt..., een pleidooi voor nauwere contacten tussen Vlaanderen en Nederland om zo de eigen culturele identiteit in het één-wordende Europa te vrijwaren. Hemmerechts trad ook op als spreker in Duitsland Duitsland & Vlaanderen Van de eerste helft van de 19de eeuw tot 1945 stond het Duitse beeld van Vlaanderen in het teken van etnisch-culturele verbondenheid. Die romantische perceptie leefde vooral bij een beper... Lees meer , waar hij meer begrip trachtte te kweken voor de Vlaamse problematiek van zijn tijd.

Karel Hemmerechts overleed in 2007. Hij was de vader van schrijfster Kristien Hemmerechts (zie Literatuur Literatuur De literatuur heeft een cruciale rol gespeeld in het ontstaan van de Vlaamse ontvoogdingsstrijd en ook in de daaropvolgende fasen van de Vlaamse natiewording zijn schrijvers vaak richting... Lees meer ).