Schwering, Leo
De katholieke politicus Leo Schwering (1883-1971) was vanaf begin 1915 als publicist, vanaf 1917 in functies in Göttingen en Brussel betrokken bij de Flamenpolitik waar hij met name katholieke belangen behartigde.
Winfried Dolderer (2023), Winfried Dolderer (1998). Schwering, Leo. In: Encyclopedie van de Vlaamse beweging. 2023. https://devb.be/id/per-016286.
Leo Schwering was van 1911 tot 1934 leraar middelbaar onderwijs in Keulen. Schwering was actief in de katholieke Zentrum-partij, van 1921 tot 1932 lid van de Pruisische Landdag, na de Tweede Wereldoorlog
Tweede Wereldoorlog De Tweede Wereldoorlog werd in Vlaanderen getekend door de onvoorwaardelijke collaboratie van het Vlaamsch Nationaal Verbond (VNV). De samenwerking met de bezetter en de bestraffing erva... Lees meer medeoprichter van de christen-democratische CDU en van 1947 tot 1958 lid van de Landdag van Noordrijn-Westfalen.
Met Vlaanderen en de Vlaamse beweging maakte Schwering al voor de Eerste Wereldoorlog
Eerste Wereldoorlog De Vlaamse beweging is fundamenteel getekend door de Eerste Wereldoorlog. De oorlog maakte een verregaande democratisering onafwendbaar, met wezenlijke gevolgen voor het politieke draagv... Lees meer kennis, wellicht via de katholieke studentenkring rond Carl Sonnenschein Sonnenschein, Carl De Duitse priester Carl Sonnenschein (1876-1929) onderhield sinds 1909 tal van contacten met vooraanstaande Vlaamse katholieken en speelde tijdens de Eerste Wereldoorlog een belangrijke r... Lees meer in Mönchen-Gladbach. Zijn belangstelling voor de Vlaamse zaak ontstond toen hij als jongen de werken verslond van Hendrik Conscience
Conscience, Hendrik Hendrik Conscience (1812-1883) was de eerste auteur die het in België aandurfde een roman in het Nederlands te schrijven en te publiceren. Zijn oeuvre van zo’n 65 romans, dat ook een bred... Lees meer . Vanaf januari 1915 publiceerde Schwering in katholieke kranten en tijdschriften tal van artikels over de geschiedenis van het Vlaamse vraagstuk en de ontwikkeling van Flamenpolitik
Flamenpolitik Met het begrip ‘Flamenpolitik’ wordt verwezen naar de politiek die de Duitse bezetter voerde ten aanzien van de Vlaamse beweging tijdens de Eerste en de Tweede Wereldoorlog. Sommige aute... Lees meer en activisme
Activisme Het begrip activisme verwijst naar de fractie van flaminganten die tijdens de Eerste Wereldoorlog bereid was om politiek of anderszins samen te werken met de Duitse bezetter en financiële... Lees meer . In de loop van 1915 legde hij contacten met het bezettingsbestuur in Brussel Brussel In de geschiedenis van de Vlaamse beweging speelde Brussel een unieke rol vanwege haar hoofdstedelijke functies, economische aantrekkingskracht en als symbool van verfransing, die zich v... Lees meer . Van januari tot juni 1917 was hij wetenschappelijk medewerker in het propagandakamp voor Vlaamse krijgsgevangenen in Göttingen
Göttingen In Göttingen, gelegen in de hedendaagse Duitse deelstaat Nedersaksen, bestond tijdens de Eerste Wereldoorlog een activistisch propagandakamp voor krijgsgevangen Vlamingen. Lees meer als opvolger van Konrad Beyerle
Beyerle, Konrad Konrad Beyerle (1872-1933) was een Duitse jurist die als medewerker van het bezettingsbestuur tijdens de Eerste Wereldoorlog belast was met het onderhouden van contacten tussen Duitse en ... Lees meer . In de zomer van 1917 werd hij voorzitter van de Keulse afdeling van de Deutsch-Flämische Gesellschaft
Deutsch-Flämische Gesellschaft De Deutsch-Flämische Gesellschaft Was een propagandaorganisatie voor de Duitse Flamenpolitik in de Eerste Wereldoorlog die actief was tussen 1917 en 1922. Lees meer die hij in april van dat jaar had helpen oprichten (zie: Duitsland-Vlaanderen
Duitsland & Vlaanderen Van de eerste helft van de 19de eeuw tot 1945 stond het Duitse beeld van Vlaanderen in het teken van etnisch-culturele verbondenheid. Die romantische perceptie leefde vooral bij een beper... Lees meer ).
Wat Schwering in verband met Vlaanderen boeide, was de synthese van germanendom en katholicisme die volgens hem het Vlaamse wezen uitmaakte. In zijn publicaties beklemtoonde hij het sociale karakter van de Vlaamse beweging die hij dankzij haar organisatievermogen en de Vlaamse kroostrijkdom aan de winnende hand zag.
Zijn visie op België radicaliseerde in de loop van de oorlog zienderogen. In 1916 weifelde hij nog tussen sympathie voor de Jong-Vlamingen Jong-Vlaanderen (1914-1918) Jong-Vlaanderen (1914-1918) was een in Gent opgerichte activistische drukkingsgroep, die tijdens de Eerste Wereldoorlog een radicaal Vlaams-nationalistisch en anti-Belgisch politiek progr... Lees meer en voor de gematigde unionistische strekking in het activisme. Vanaf begin 1917 ontbolsterde hij zich tot fervent pleitbezorger van het Jong-Vlaamse programma, een standpunt waarvan hij pas in augustus 1918 in het vooruitzicht van de nakende nederlaag met uiterste tegenzin afstapte. Hij kwam op voor een koninkrijk Vlaanderen als zelfstandige satellietstaat van het Duitse Rijk. Met name de Vlaamse kust moest hoe dan ook in Duitse handen komen. Wallonië zou onder permanente Duitse bezetting een soort koloniaal statuut genieten. Door inwijking van kroostrijke Vlamingen, zo hoopte Schwering, zou Wallonië op termijn een geleidelijke germanisering ondergaan.
Literatuur
– W. Dolderer, Deutscher Imperialismus und belgischer Nationalitätenkonflikt, 1989, (Kasseler Forschungen zur Zeitgeschichte, nr. 7).
– S. Bischoff, Kriegsziel Belgien. Annexionsdebatten und nationale Feindbilder in der deutschen Öffentlichkeit, 2018.
Winfried Dolderer (2023), Winfried Dolderer (1998). Schwering, Leo. In: Encyclopedie van de Vlaamse beweging. 2023. https://devb.be/id/per-016286.
Redactiegeschiedenis
Redactiegeschiedenis
1998: Winfried Dolderer (pdf)
2023: Winfried Dolderer