Steghers, Octaaf

Persoon

Octaaf Steghers (1889-1942) was een Vlaamse schrijver en (sport)journalist. Hij schreef onder het pseudoniem Free Frits.

Pseudoniem
Free Frits
Geboorte
Eeklo, 15 januari 1889
Overlijden
Sint-Jans-Molenbeek, 20 augustus 1942
Suggestie
Citeren
Leestijd: 4 minuten

Oktaaf Steghers participeerde op jeugdige leeftijd in het culturele leven van Eeklo en het Meetjesland. Hij kwam er in contact met de Vlaamsgezinde drukker Victor de Lille De Lille, Victor De Lille, Victor Victor de Lille (1863-1940) was stichter, uitgever en hoofdredacteur van ’t Getrouwe Maldeghem, waarmee hij ijverde voor de vernederlandsing van Vlaanderen. Hij was literair auteur en uit... Lees meer en werd onder het pseudoniem Free Fritz correspondent van zijn blad 't Getrouwe Maldeghem 't Getrouwe Maldeghem 't Getrouwe Maldeghem (1888-1944) was een Vlaamsgezind weekblad in het Meetjesland, gesticht door Victor de Lille die hoofdredacteur was tot 1932 toen zijn zoon Jozef hem opvolgde. Het bl... Lees meer . Daarin manifesteerde hij zich als een progressieve katholieke flamingant, die sympathiseerde met de democratie en het socialisme.

In 1909 stichtte Steghers in Eeklo een afdeling van het Nationaal Vlaamsch Verbond Nationaal Vlaamsch Verbond (NVV) Het Nationaal Vlaamsch Verbond was een vereniging waarin vrijzinnige en katholieke flaminganten van 1891 tot 1914 samenwerkten. Lees meer en behoorde hij tot de oprichters van de Katholieke Vlaamsche Landsbond Katholieke Vlaamsche Landsbond (KVL) (1907-1914) Lees meer (arrondissement Gent-Eeklo). In 1910 betrok De Lille hem bij de redactie van  Onze Kop Onze Kop Onze Kop Het weekblad Onze Kop (1910-1914) werd uitgegeven door Victor de Lille. Het maakte propaganda voor de vernederlandsing van de Gentse universiteit. Lees meer , dat ijverde voor de vernederlandsing van de Gentse universiteit Hoger onderwijs in Gent Hoger onderwijs in Gent Met de vernederlandsing in 1930 als hoogtepunt is de Gentse universiteit een belangrijk strijdpunt geweest in de Vlaamse beweging. Van het Latijn uit 1817 tot het Engels van vandaag: het ... Lees meer . Steghers trad op als spreker tijdens Vlaamsgezinde meetings in het Meetjesland en omgeving. Als radicale jonge flamingant was hij geporteerd voor de integrale vernederlandsing van het maatschappelijke leven in Vlaanderen, in het bijzonder het middelbare onderwijs. Verder was hij lid van de lokale Davidsfonds Davidsfonds (DF) Davidsfonds (DF) Het Davidsfonds is een katholieke Vlaamse cultuurvereniging, die werd opgericht in januari 1875. Lees meer -afdeling en van het Algemeen-Nederlands Verbond Algemeen-Nederlands Verbond (ANV) Algemeen-Nederlands Verbond (ANV) Het Algemeen-Nederlands Verbond (ANV) werd in 1895 opgericht. Aanvankelijk behartigde het de belangen van de Nederlandse taal. Later en tot op de dag van vandaag ijvert het voor de brede ... Lees meer .

Na zijn legerdienst sloeg Steghers definitief de weg van de journalistiek in. Karel van Wijnendaele Steyaert, Karel (pseudoniem Karel van Wijnendaele) Karel Steyaert (1882-1961), ook wel bekend onder zijn pseudoniem Karel van Wijnendaele, was een Vlaamsgezind sportjournalist die onder meer hoofdredacteur was bij Sportwereld. Lees meer nam hem voor het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog in dienst bij Sportwereld Sportwereld Sportwereld Sportwereld was een sportkrant, opgericht in 1912, die aanvankelijk vooral focuste op de wielersport en een gematigd flamingantische toon aansloeg. Vandaag verschijnt Sportwereld als spor... Lees meer , waarvoor hij vooral over het Oost-Vlaamse wielrennen schreef. Daarnaast ambieerde hij een literaire loopbaan. Steghers leverde bijdragen voor tal van tijdschriften, zoals  Vlaamsche Arbeid Vlaamsche Arbeid Vlaamsche Arbeid Vlaamsche Arbeid was een katholiek en Vlaamsgezind literair tijdschrift dat in Antwerpen verscheen van 1905 tot 1914 en van 1919 tot 1930. Het was het geesteskind van Karel van den Oever ... Lees meer  en  Dietsche Warande en Belfort Dietsche Warande en Belfort Dietsche Warande en Belfort Dietsche Warande en Belfort was een Vlaams tijdschrift voor literatuur- en geestesleven. Het ontstond in 1900 door de samensmelting van de tijdschriften Dietsche Warande en Het Belfort.... Lees meer , en publiceerde tussen 1910 en 1914 enkele novellen en verhalen. In Gent maakte hij kennis met de flamboyante kunstpromotor  Paul-Gustave van Hecke Van Hecke, Paul-Gustave Van Hecke, Paul-Gustave Paul-Gustave van Hecke (1887-1967) was een Vlaamse schrijver, couturier en galeriehouder. Tijdens de Eerste Wereldoorlog flirtte hij met het activisme. Hij is vooral bekend als promotor v... Lees meer en raakte zo betrokken bij zijn publicaties Nieuw Leven en het maandblad De Tijd.

Eerste Wereldoorlog en activisme

Tijdens de Eerste Wereldoorlog Eerste Wereldoorlog Eerste Wereldoorlog De Vlaamse beweging is fundamenteel getekend door de Eerste Wereldoorlog. De oorlog maakte een verregaande democratisering onafwendbaar, met wezenlijke gevolgen voor het politieke draagv... Lees meer  was Steghers – in het spoor van Van Hecke – in  Brussel Brussel In de geschiedenis van de Vlaamse beweging speelde Brussel een unieke rol vanwege haar hoofdstedelijke functies, economische aantrekkingskracht en als symbool van verfransing, die zich v... Lees meer  actief. Hij behoorde er tot de kleine groep activisten Activisme Activisme Het begrip activisme verwijst naar de fractie van flaminganten die tijdens de Eerste Wereldoorlog bereid was om politiek of anderszins samen te werken met de Duitse bezetter en financiële... Lees meer die, naast politieke, ook diverse culturele activiteiten ontplooiden. Vanaf 1915 gaf hij samen met zijn vriend Willem Gijssels Gijssels, Willem Gijssels, Willem Willem Gijssels (1875-1945) was als schrijver, toondichter en vooral gelegenheidsdichter betrokken bij het Antwerpse en Nederlandstalige Brusselse literaire leven. Tijdens de Eerste Werel... Lees meer het literaire en artistieke weekblad  Vlaamsch Leven Vlaamsch Leven Vlaamsch Leven Vlaamsch Leven was een "Zelfstandig Vlaamsch-Geïllustreerd Weekblad". Het verscheen in Brussel van 3 oktober 1915 tot 20 oktober 1918. Lees meer  uit, aanvankelijk als hoofdredacteur en vanaf 1916 als redactiesecretaris. Hij leverde zelf ook tal van bijdragen aan het blad, dat onder meer de taalongelijkheid in het Brusselse aanklaagde en ijverde voor de bestuurlijke scheiding.

In november 1916 steunde Steghers in een manifest de vernederlandsing van de Gentse universiteit door de Duitse bezetter. Het jaar daarop lag hij mee aan de basis van de kunstkring Doe Stil Voort Kunstkring Doe Stil Voort Kunstkring Doe Stil Voort (1903-1918) te Brussel bevorderde diverse kunstuitingen met tentoonstellingen en activiteiten, tot na de Eerste Wereldoorlog. Lees meer (hij werd secretaris van de letterkundige afdeling) en publiceerde een werk over het activistische icoon René de Clercq De Clercq, René De Clercq, René René de Clercq (1877-1932) was een Vlaamsgezinde en sociaal georiënteerde dichter, die tijdens de Eerste Wereldoorlog een sleutelrol speelde bij het ontstaan en de radicalisering van het ... Lees meer . Vanaf de zomer van 1917 ging Steghers bovendien meewerken aan de Gazet van Brussel Gazet van Brussel (1914-1918) Gazet van Brussel (1914-1918) Gazet van Brussel (1914-1918) was een Duits-activistisch persorgaan, dat als eerste Nederlandstalig dagblad in het bezette land verscheen. Als spreekbuis van het Duitse gouvernement-gener... Lees meer , parallel met De Clercqs aanstelling als hoofdredacteur ervan. Na de wapenstilstand zou hij als gevolg van zijn activistische engagement enkele maanden in de gevangenis doorbrengen.

Verdere carrière

Eind 1919 viste Karel van Wijnendaele zijn gewezen medewerker weer op en deed hem naar Brussel terugkeren. Naast Sportwereld werkte Steghers  begin 1920 mee aan  De Standaard De Standaard (1914-) De Standaard (1914-) Het eerste nummer van het dagblad De Standaard verscheen op 4 december 1918. De krant was gedurende vele decennia hét blad bij uitstek van de katholieke Vlaamse beweging in al haar varian... Lees meer . Later, in 1929, was hij betrokken bij de opstart van  Het Nieuwsblad Het Nieuwsblad Lees meer  .

Steghers schreef over de meest diverse onderwerpen. Hij had een bijzondere belangstelling voor cinema (en was lid van het Belgische filmpersbond). Daarnaast  bleef hij ook interesse tonen voor de Vlaamse beweging. Vanaf 1920 was hij enkele jaren hoofdredacteur van het geïllustreerde weekblad Ons Land. 

Steghers bleef ondertussen romans en toneelstukken uitgeven. In de jaren 1930 oogstte hij succes met revues in de Brusselse  Koninklijke Vlaamse Schouwburg Koninklijke Vlaamse Schouwburg (KVS) Koninklijke Vlaamse Schouwburg (KVS) De Koninklijke Vlaamse Schouwburg (KVS) werd opgericht op 23 augustus 1875 op initiatief van een aantal prominente liberale flaminganten, die ijverden voor een Nederlandstalig beroepstone... Lees meer (zie Toneel Toneel Toneel Het Vlaamse toneel onderhield vanaf zijn ontstaan in de 19de eeuw een complexe en gelaagde verhouding met de Vlaamse beweging. Van een belangrijk emancipatorisch instrument en voorwerp va... Lees meer ).

Tijdens de Tweede Wereldoorlog Tweede Wereldoorlog Tweede Wereldoorlog De Tweede Wereldoorlog werd in Vlaanderen getekend door de onvoorwaardelijke collaboratie van het Vlaamsch Nationaal Verbond (VNV). De samenwerking met de bezetter en de bestraffing erva... Lees meer was Steghers werkzaam bij Het Algemeen Nieuws Het Algemeen Nieuws Het Algemeen Nieuws Het Algemeen Nieuws (1940-1944) was het enige dagblad van uitgeverij De Standaard tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het voerde dezelfde katholieke, Vlaamsgezinde koers als de vooroorlogse D... Lees meer . Hij overleed onverwachts in 1942.

Werken

– Artikels in De Groene Linde, ’t Getrouwe Maldeghem, Vlaamsche Arbeid, Dietsche Warande en Belfort, Sportwereld, Nieuw Leven, De Tijd, Onze Kop, Gazet van Brussel, De Standaard en Het Algemeen Nieuws.
– Onze Vlaamse novellisten omstreeks 1830, 1908.
– Dichter René de Clercq in zijn werk en zijn leven, 1917.

Literatuur

– G. Durnez, De Standaard. Het levensverhaal van een Vlaamse krant. 1914-1948, 1985, dl. 1.
– W. Notteboom, Victor De Lille 1863-1940.  Een biografische schets, in: Jaarboek Heemkundige kring het Ambacht Maldegem, 2006.  
– M. van der Aa, Tatave! Paul-Gustave Van Hecke. Kunstpaus-modekoning-salonsocialist, 2017.
– L. Simons, Het boek in Vlaanderen, 2013.
– D. van Mol, Willem Gijssels doet stil voort. De activistische droom van een ‘gezond’ Vlaanderen en de ontwikkeling van een artistieke voorhoede, in: Zacht Lawijd,  jg. 14, 2015, nr. 3, juli-augustus-september, pp. 71-92.
– P. van de Woestijne, Oktaaf Steghers. Eekloos journalist en schrijver van streekromans, in: Appeltjes van het Meetjesland, 2017, vol. 68.

Suggestie
Citeren

1975: Aelbrecht Peerenboom (pdf)

1998: Luc Sieben (pdf)

2023: Luc Sieben

2026: Luc Sieben

Inhoudstafel