Van Gijsegem, Maurits
Maurits van Gijsegem (1905-1977) was lid van het Algemeen-Nederlands Verbond (ANV) en het Vlaamsch Nationaal Verbond (VNV) en werkte als ambtenaar tijdens de bezetting.
Elise Huughe (2023), Franz Denys (1998). Van Gijsegem, Maurits. In: Encyclopedie van de Vlaamse beweging. 2023. https://devb.be/id/per-013156.
Maurits van Gijsegem studeerde aan het Koninklijk Atheneum in Brussel. Hij was actief in het Brussels Vlaams verenigingsleven. Zo behoorde hij tot de kleine kern die in juni 1924 een katholieke Vlaamse studentenclub De Ghesellen van den drancke, camere van Rhetorycke te Brussele in het leven riep. Van Gijsegem was ook secretaris van het Vlaamsch Studentenverbond van Groot-Brussel dat in 1925 werd gesticht en drie jaar heeft bestaan.
Na studies aan de Hogere Handelsschool in Brussel ging Van Gijsegem in de journalistiek. Hij was redacteur bij het katholieke dagblad Het Nieuws van den Dag
Het Nieuws van den Dag Lees meer en vanaf 1935 bij De Dag
De Dag De Dag (1934-1944) was een Vlaams-nationalistisch georiënteerd dagblad, dat zich in zijn sensationele stijl schatplichtig toonde aan de Amerikaanse tabloidpers. Tijdens de Tweede Wereldoo... Lees meer . Dat was een in 1934 opgericht ‘onafhankelijk’ dagblad. Meerdere redacteurs waren Vlaams-nationalistisch georiënteerd. De krant raakte tijdens de oorlog betrokken in de collaboratie en verspreidde actief propaganda voor het Oostfront.
In mei 1940 werd Van Gijsegem als 'verdacht' lid van het Vlaamsch Nationaal Verbond
Vlaamsch Nationaal Verbond (VNV) Het Vlaamsch Nationaal Verbond (VNV) (1933-1945) was een rechts-radicale Vlaams-nationalistische partij die tijdens de Tweede Wereldoorlog collaboreerde met de Duitse nationaalsocialistis... Lees meer (VNV) gearresteerd en naar Frankrijk weggevoerd (zie: Spooktreinen
Spooktreinen Het begrip Spooktreinen verwijst naar de wegvoering van 2000 tot 3000 verdachten door de Belgische staatsveiligheid in mei 1940. De verdachten, waaronder een aantal prominente Vlaams-nat... Lees meer ). Hij bevond zich op 20 mei als enige VNV’er te Abbeville. Daar zag hij hoe Verdinaso
Verbond van Dietsche Nationaal Solidaristen (Verdinaso) Het Verbond van Dietsche Nationaal Solidaristen (Verdinaso) (1931-1941) was een fascistisch geïnspireerde beweging onder leiding van Joris van Severen, die een staats- en maatschappijherv... Lees meer -leider Joris van Severen
Van Severen, Joris Joris van Severen (1894-1940) is vooral bekend als de oprichter en leider van het fascistisch geïnspireerde Verdinaso (Verbond van Dietsche Nationaal Solidaristen). Medio jaren 1930 verru... Lees meer en twintig andere gevangenen, onder wie Van Severens medestander Jan Rijckoort Rijckoort, Jan Jan Rijckoort (1889-1940) was een dichte medewerker van Verdinaso-leider Joris van Severen. Bij het begin van de Tweede Wereldoorlog werd hij samen met Van Severen naar Frankrijk gebracht... Lees meer , om het leven werden gebracht. In 1941 publiceerde Van Gijsegem hierover zijn ooggetuigenverslag Het Bloedbad van Abbeville waarin hij beschrijft hoe hij zelf op het nippertje aan de dood ontsnapte.
Tijdens de bezetting was Van Gijsegem als ambtenaar verbonden aan het ministerie van binnenlandse zaken. Bij de bevrijding vluchtte hij naar Duitsland. Na terugvoering naar België en na onderzoek door de krijgsauditeur, werd hij van alle rechtsvervolging ontslagen. Van Gijsegem ging aan de slag als verzekeringsmakelaar. In augustus 1964 werd hij directeur van het secretariaat van het Belgisch Centrum voor Public Relations, maar al in januari 1965 werd hij er ontslagen.
Op 17 juni 1971 werd Van Gijsegem benoemd tot erelid van het Algemeen Nederlands Verbond
Algemeen-Nederlands Verbond (ANV) Het Algemeen-Nederlands Verbond (ANV) werd in 1895 opgericht. Aanvankelijk behartigde het de belangen van de Nederlandse taal. Later en tot op de dag van vandaag ijvert het voor de brede ... Lees meer (ANV). Hij was sinds 1935 secretaris van de afdeling Brussel en sinds 1964 lid van het ANV-Hoofdbestuur in 's-Gravenhage.
Van Gijsegem werkte ook mee aan de heroprichting van de Vlaamsche Harmonie van Brussel, waarvan hij secretaris (1938-1959), voorzitter (1959-1973) en daarna beheerder was. Hij beschikte mede door zijn studies journalistiek over een vlotte pen en schreef korte bijdragen voor Tooneelgids
Tooneelgids Tooneelgids (1910-1914 en 1919-1940) was het orgaan van de katholieke Algemeene Toneelboekerij. Lees meer , Neerlandia
Neerlandia Neerlandia, gesticht door Hippoliet Meert in 1896, werd in 1897 de spreekbuis van het Algemeen-Nederlands Verbond (ANV). Na verloop van tijd werd Neerlandia een zelfstandig kwartaalperiod... Lees meer , De Brusselse Post
De Brusselse Post Lees meer en De Standaard
De Standaard (1914-) Het eerste nummer van het dagblad De Standaard verscheen op 4 december 1918. De krant was gedurende vele decennia hét blad bij uitstek van de katholieke Vlaamse beweging in al haar varian... Lees meer . Bij de gemeenteraadsverkiezingen van oktober 1976 stond hij op de Vlaamse eenheidslijst te Koekelberg maar hij werd niet verkozen. Hij was ook medestichter van het Karel Bulsfonds
Karel Bulsfonds Het Karel Bulsfonds was een Vlaams-nationalistisch georiënteerd en vooral op Brussel gericht cultuurfonds, dat bestond van 1975 tot het begin van de jaren 1990. Het lag mee aan de basis v... Lees meer in 1975 dat de Nederlandse taal en cultuur wilde promoten.
Archief
– Archief en Museum voor het Vlaams leven te Brussel (AMVB): Archief van Maurits Van Gijsegem [BE AMVB 117]
Werken
– Het bloedbad van Abbeville: Het verhaal van de spionnenkoorts 1940 en van de moord op Joris Van Severen. Antwerpen: Volk en Staat, 1941.
– Maurits van Gijsegem, erelid A.N.V., in: Neerlandia, jg. 76, 1972, nr. 4.
Literatuur
– B. de Wever, Greep naar de macht. Vlaams-nationalisme en Nieuwe Orde. Het VNV 1933-1945, 1994.
Elise Huughe (2023), Franz Denys (1998). Van Gijsegem, Maurits. In: Encyclopedie van de Vlaamse beweging. 2023. https://devb.be/id/per-013156.
Redactiegeschiedenis
Redactiegeschiedenis
1998: Franz Denys (pdf)
2023: Elise Huughe