Vietti, Arthur
Arthur Vietti (1884-1964) was tijdens de Eerste Wereldoorlog betrokken bij de Gentse groep van Jong-Vlaanderen. Nadien was hij actief in de Vlaams-nationalistische partijpolitiek te Sint-Niklaas. Na de Tweede Wereldoorlog werd hij opnieuw veroordeeld wegens collaboratie.
Robbe Devriese (2025), Luc Vandeweyer (1998). Vietti, Arthur. In: Encyclopedie van de Vlaamse beweging. 2025. https://devb.be/id/per-016421.
Activist in Gent
Arthur Vietti was zoon van een huisschilder en volgde een handelsopleiding aan de nijverheidsschool te Gent Gent Al in de 19e eeuw probeerden Vlaamsgezinde intellectuelen het gebruik van het Nederlands te bevorderen in een sterk verfranst Gent. Studentenverenigingen zoals 't Zal wel gaan hielpen daa... Lees meer . Hij was actief als boekhouder toen de Eerste Wereldoorlog
Eerste Wereldoorlog De Vlaamse beweging is fundamenteel getekend door de Eerste Wereldoorlog. De oorlog maakte een verregaande democratisering onafwendbaar, met wezenlijke gevolgen voor het politieke draagv... Lees meer uitbrak. Samen met zijn vrouw Rachel d’Haenens behoorde hij tot de evangelisch-hervormde gemeente te Gent. Zij waren bewonderaars van de Nederlandse predikant Jan Derk Domela Nieuwenhuis Nyegaard
Domela Nieuwenhuis Nyegaard, Jan Derk Jan Derk Domela Nieuwenhuis Nyegaard (1870-1955) was predikant en pangermanist. Tijdens beide wereldoorlogen collaboreerde hij met de Duitse bezetter met de bedoeling een zelfstandig Vlaa... Lees meer . Op voorspraak van Domela werd Vietti in 1912 lid van het Algemeen-Nederlands Verbond
Algemeen-Nederlands Verbond (ANV) Het Algemeen-Nederlands Verbond (ANV) werd in 1895 opgericht. Aanvankelijk behartigde het de belangen van de Nederlandse taal. Later en tot op de dag van vandaag ijvert het voor de brede ... Lees meer en tijdens de Eerste Wereldoorlog volgde hij de Amsterdamse geestelijke in het activisme
Activisme Het begrip activisme verwijst naar de fractie van flaminganten die tijdens de Eerste Wereldoorlog bereid was om politiek of anderszins samen te werken met de Duitse bezetter en financiële... Lees meer . Aanvankelijk behoorde hij niet tot de Jong-Vlaamse stamgroep ( Jong-Vlaanderen Jong-Vlaanderen (1914-1918) Jong-Vlaanderen (1914-1918) was een in Gent opgerichte activistische drukkingsgroep, die tijdens de Eerste Wereldoorlog een radicaal Vlaams-nationalistisch en anti-Belgisch politiek progr... Lees meer ), die geleid werd door Domela, maar tot de Gentse dochtergroep Het Eedverbond, waarvan advocaat Emiel van der Mensbrugghe voorzitter was. Later kwam hij meer rechtstreeks in contact met Domela en groeide uit tot diens vertrouweling.
Vietti tekende eind 1915 de herziene beginselverklaring van Jong-Vlaanderen. Hij was op 24 oktober 1916 aanwezig bij het kunstfeest ter ere van de opening van de Vlaamsche Hoogeschool
Hoger onderwijs in Gent Met de vernederlandsing in 1930 als hoogtepunt is de Gentse universiteit een belangrijk strijdpunt geweest in de Vlaamse beweging. Van het Latijn uit 1817 tot het Engels van vandaag: het ... Lees meer in de Nederlandse Schouwburg en op 4 februari 1917 op de Vlaamsch Nationale Landdag
Vlaams Nationale Landdagen De Vlaams Nationale Landdagen waren Vlaams-nationalistische manifestaties, meestal in open lucht, tijdens het interbellum georganiseerd door Staf de Clercq in Kester en later door het VNV... Lees meer te Brussel, die leidde tot de vorming van de Raad van Vlaanderen
Raad van Vlaanderen (1917-1918) De Raad van Vlaanderen (1917-1918) was een activistisch marionettenparlement tijdens de Eerste Wereldoorlog, dat onderdeel was van de Duitse plannen om in Vlaanderen een blijvende invloed... Lees meer . Vietti bleef Domela trouw toen deze in conflict kwam met zijn eigen achterban, waardoor hij tevens zelf naar het achterplan verschoof. Hij werd in de lente van 1918 nog secretaris van het Gentse Jong-Vlaanderen. Tegen het eind van de oorlog week Vietti uit naar Nederland Nederland Nederland is met Vlaanderen verbonden door de economische infrastructuur, de taal en de geschiedenis. Vanaf eind 18de eeuw kreeg die verbondenheid in taal en cultuur op uiteenlopende mani... Lees meer . Bij zijn terugkeer na ongeveer een half jaar werd hij gearresteerd en zat vier maanden gevangen.
Vlaams-nationalistisch voorman in Sint-Niklaas
Nadien vond hij werk bij de bouwmaterialenproducent Scheerders-Van Kerchove te Sint-Niklaas, die verschillende oud-activisten te werk stelde. Ook na zijn ballingschap en gevangenisstraf bleef Vietti actief in het activistenmilieu. Zo werd hij secretaris van het Martelaarsfonds Martelaarsfonds Het Martelaarsfonds werd vlak na de Eerste Wereldoorlog opgericht ter ondersteuning van de activisten. Het fonds bood materiële hulp en pleitte voor een zachter gevangenisregime. Maria de... Lees meer .
In 1919 was hij samen met onder andere Amedee Verbruggen
Verbruggen, Amedee De Vlaams-nationalist Amedee Verbruggen (1886-1980) was in zijn geboorteplaats Bazel vanaf 1921 gemeenteraadslid en van 1941 tot 1944 schepen. Lees meer en de ex-gandavensis Gerard de Paep
De Paep, Gerard Arts en chirurg Gerard de Paep (1898-1985) was ook erg bedrijvig als Vlaams-nationalistisch politicus, met name in zijn geboortestreek, het Land van Waas. Tijdens het interbellum was hij ... Lees meer , Edgard Morel Morel, Edgard Edgard Morel (1895-1976) was een Vlaamsgezinde zakenman die ook actief was in het politieke en culturele verenigingsleven van zijn geboortestad Sint-Niklaas. Na de Tweede Wereldoorlog wer... Lees meer en Marcellijn Dewulf Dewulf, Marcellijn Marcellijn Dewulf (1898-1980) behaalde tijdens de Eerste Wereldoorlog een kandidaatsdiploma wis- en natuurkunde aan de door de Duitse bezetter vernederlandste Gentse universiteit. In zijn... Lees meer medestichter van een Wase afdeling van Het Vlaamsche Front
Het Vlaamsche Front (Frontpartij) Het Vlaamsche Front was een Vlaams-nationalistische partij, die werd opgericht in 1919 en ook bekend stond onder de couranter gebruikte officieuze benaming Frontpartij. Gesticht als een ... Lees meer . In 1921 volgde de oprichting van een afdeling in Sint-Niklaas. Vietti kon echter, net als andere activisten, niet zelf kandideren aangezien hij nog niet over zijn politieke rechten beschikte.
In 1932 stapte hij over naar het pas opgerichte Verdinaso
Verbond van Dietsche Nationaal Solidaristen (Verdinaso) Het Verbond van Dietsche Nationaal Solidaristen (Verdinaso) (1931-1941) was een fascistisch geïnspireerde beweging onder leiding van Joris van Severen, die een staats- en maatschappijherv... Lees meer en werd er begin 1936 gewestsecretaris. Ook zijn zoon Herman raakte als student betrokken bij het Verdinaso en publiceerde in De Dinaso-student
De Dinaso-student De Dinaso Student (1934-1936) was het maandblad van het Verbond van Dinaso Studenten, de studentenorganisatie van het Verdinaso. Lees meer , maar verliet de beweging in 1937 uit onvrede met de Nieuwe Marsrichting.
Vietti werd lid van het Vlaamsch Nationaal Verbond
Vlaamsch Nationaal Verbond (VNV) Het Vlaamsch Nationaal Verbond (VNV) (1933-1945) was een rechts-radicale Vlaams-nationalistische partij die tijdens de Tweede Wereldoorlog collaboreerde met de Duitse nationaalsocialistis... Lees meer (VNV) korte tijd na de totstandkoming van de Eenheidsbeweging-VNV. Het volgende jaar was hij medestichter van het sociale VNV-initiatief Voor Moeder en Kind, waarvoor hij optrad als penningmeester. In juni 1947 werd Vietti door de Krijgsraad in Gent veroordeeld tot acht maanden opsluiting en levenslang uit zijn burgerlijke en politieke rechten ontzet wegens politieke collaboratie
Collaboratie Collaboratie verwijst naar de samenwerking met de bezetter tijdens de Tweede Wereldoorlog, in casu van het Vlaams-nationalisme en een deel van de Vlaamse beweging. Lees meer . Na zijn vrijlating vestigde hij zich in Ninove en onthield zich verder van politieke activiteit.
Archief
– KADOC-KULeuven: Verzameling Arthur Vietti
Literatuur
– M. van de Velde, Geschiedenis der Jong Vlaamsche Beweging, 1941.
– Krijgsraden, in: De Gentenaar, 27 juni 1947.
– L. Buning, Het strijdbare leven van J.D. Domela Nieuwenhuis Nyegaard. Vlaming door keuze, 1976.
– D. Vanacker, Het aktivistisch avontuur, 1991.
– J. van den Branden, De rechte lijn. Vlaams-nationale partijpolitiek te Sint-Niklaas (1921-1976), RUG, onuitgegeven licentiaatsverhandeling, 1996.
– S. Gyselinck, Voor moeder en kind. Een werk van barmhartigheid?, in: ADVN-Mededelingen, nr. 45, 2014, pp. 4-8.
Robbe Devriese (2025), Luc Vandeweyer (1998). Vietti, Arthur. In: Encyclopedie van de Vlaamse beweging. 2025. https://devb.be/id/per-016421.