Renier, Pieter Jan

Persoon

Redactie (2023, tekstredactie), Ada Deprez (1998, aanvulling)

Pieter Jan Renier (1795-1859) was een Vlaamse pedagoog en schrijver die zich inzette voor de volkstaal en volksverheffing.

Volledige voornaam

Petrus Joannes

Geboorte

Deerlijk, 21 september 1795

Overlijden

Deerlijk, 29 augustus 1859

Suggestie

Citeren

Leestijd: 2 minuten

Pieter Renier zette vanaf 1811 de door zijn vroeg overleden vader gestichte kostschool in Deerlijk voort. Renier behaalde het diploma van onderwijzer in 1817. Na 1820 stichtte hij nog een meisjesafdeling en van 1852 af kwam er ook een bloeiend leerwerkhuis bij voor het handweven van lijnwaad. Zijn school werd kort na zijn aanstelling tot inspecteur lager onderwijs Onderwijs Lees meer in 1856 gesloten. Een uitvloeisel van zijn onderwijs waren de Beginselen der Vlaemsche Spraekkunst (1831; tiende uitgave 1853: van 1841 af qua spelling aangepast aan de besluiten van het Taelcongres te Gent). Als pedagoog zette hij zich in voor de volkstaal en de volksverheffing. Een van zijn beroemdste leerlingen, Hugo Verriest Verriest, Hugo De Vlaamsgezinde en progressieve priester en letterkundige Hugo Verriest (1840-1922) was een van de belangrijkste intellectuele inspirators van de katholieke flamingantische scholieren- e... Lees meer , getuigde nog in 1921: ‘Ik groete U, vader Renier, die de eerste glans van mijne schoone moedertaal hebt in mijn hoofd gelegd, het eerste genot van zijn rythmen in de ontroering van mijn zoete lippen hebt doen wagen en wiegen (...).’

Literair gesproken nam Renier van 1811 af regelmatig deel aan dichtwedstrijden in Oost- Oost-Vlaanderen Dit artikel onderzoekt de vraag of en in welke mate de Vlaamse beweging in Oost-Vlaanderen een specifieke identiteit vertoonde. Lees meer en West-Vlaanderen West-Vlaanderen Lees meer , waarbij hij ook herhaaldelijk bekroond werd. Verder schreef hij voor het gezelschap Rethorica te Deerlijk of voor schoolopvoeringen een dertigtal toneelstukken en een reeks legenden. Hij werkte mee aan de Almanak voor Blijgeestigen (Brussel, 1826-1830), het Nederduitsch Letterkundig Jaarboekje (Gent, 1834-1859), de Nederduitsche Letteroefeningen (Gent, 1834), het Muzenalbum (Antwerpen, 1843-1846) en was corresponderend lid van De Tael is gan(t)sch het Volk De Tael is gansch het Volk De Tael is gansch het Volk (1836) was een Gents letterkundig genootschap, dat een prominente rol speelde in de literaire Vlaamse beweging van de 19de eeuw. Eind jaren 1860 ging De Tael ge... Lees meer (Gent, 1838) en Met Tijd en Vlijt Met Tijd en Vlijt Met Tijd en Vlijt was een Vlaamsgezind Studentengenootschap dat in 1836 aan de Leuvense universiteit werd opgericht en bleef bestaan tot na de Tweede Wereldoorlog. Het speelde tot 1875 e... Lees meer (Leuven, 1846). Tot zijn bekendste werk behoorden zijn Uytgekoozen Verdichtselen, vry gevolgd naer het Fransch van den Heer Lafontaine (Kortrijk 1832, van de vierde uitgave, 1836, af herdoopt tot Fabelen) en vooral zijn eigen Vlaemsche Mengeldichten, die in 1843 verschenen en herhaaldelijk werden herdrukt. Zijn borstbeeld werd te Deerlijk opgericht in 1869. In 1934 en 1937 werd zijn nagedachtenis geëerd met een gedenkplaat.

Literatuur

– F. Rens, Petrus-Johannes Renier, in: De Eendragt, jg. 14, 11 september 1859, pp. 21-22.
– F. Rens., Petrus-Johannes Renier, in: Nederduitsch Letterkundig Jaarboekje, jg. 27, 1860, pp. 157-158.
– J.G. Frederiks en F.J. van den Branden, Biographisch woordenboek der Noord- en Zuidnederlandsche letterkunde, 18922.
– R. de Clercq, Renier (Pierre-Jean), in: BN, dl. XIX, 1907.
– R. Henneman, Pieter Jan Renier.
– Dichter en kostschoolhouder te Deerlijk 1795-1859, 1959.
– A. Demedts, Renier, Pieter Jan, in: NBW, dl. VIII, 1979.
– D. Velghe, Pieter Jan Renier (1795-1859): dichter en kostschoolhouder, in: Derlike. Driemaandelijks tijdschrift van de Heemkring Dorp en Toren Deerlijk, jg. 18, oktober 1995, pp. 35-72.