Valvekens, Alfons

Alfons (Fons) Valvekens is de zoon van Frans Valvekens (1909-1995), die van 1947 tot 1977 secretaris-generaal van het Christelijk Onderwijzersverbond (COV) was en zich ook lokaal inzette voor organisaties als de Katholieke Arbeidsjeugd Katholieke Arbeidersjeugd (KAJ) De Katholieke Arbeidersjeugd (KAJ) was een jongerenvereniging van de christelijke arbeidersbeweging en tegelijk een gespecialiseerde Katholieke Actiebeweging, opgericht in 1924 door de pr... Lees meer (KAJ), het Davidsfonds Davidsfonds (DF) Het Davidsfonds is een katholieke Vlaamse cultuurvereniging, die werd opgericht in januari 1875. Lees meer en de Landelijke Gilde. Zijn vader was daarnaast ook actief in de lokale parochiegemeenschap van Rillaar en geëngageerd in de lokale kerkfabriek: eerst als lid, daarna als voorzitter en ten slotte als schatbewaarder. Zijn moeder zette zich in voor de Katholieke Landelijke Jeugd (BJB) en de Boerinnenbond, en was daarnaast leerkracht. Alfons Valvekens kreeg van hen een christelijk geïnspireerd sociaal engagement mee.

Onderwijs en lokale engagementen

In 1955 studeerde Valvekens af aan de Tiense Katholieke Normaalschool en werd onderwijzer aan de Vrije Lagere Jongensschool in Terbank-Heverlee. Nadat hij in 1962 het diploma van gegradueerde in de godsdienstwetenschappen behaalde aan de Katholieke Universiteit Leuven, werd hij godsdienstleraar aan het Hoger Rijksinstituut voor Technisch Onderwijs in Diest en aan het Sint-Lutgardislyceum in Scherpenheuvel (1965-1970). Hij trouwde in 1962 met Maria Vermeyen, die ook in het onderwijs werkte als regentes landbouw-huishoudkunde. Valvekens en Vermeyen kregen drie kinderen en bleven in Rillaar wonen. 

Valvekens engageerde zich al snel lokaal. In 1952 werd hij lid van de Chirojeugd Chirojeugd De Chirojeugd is een jeugdbeweging voor jongens en meisjes uit alle lagen van de bevolking, in 1941 gegroeid uit de patronaten, die vanaf de 19de eeuw de parochiale volksjeugd godsdiensti... Lees meer , waarvan hij tussen 1957 en 1964 gewestleider en verbondsraadslid was. Daardoor kwam hij vanaf 1958 ook in de Parochieraad van de Sint-Niklaasparochie van Rillaar terecht, waarvan zijn vader toen voorzitter was, een functie die hij van 1988 tot 2004 zelf ook zou bekleden. Daarnaast was Valvekens er actief in de lokale Parochieploeg en de Liturgische Kring. Sinds 1968 werkte hij bovendien vier uren per week als beambte in de lokale bibliotheek van Rillaar.

Davidsfonds en KCLB

In 1963 werd Valvekens lid van het Davidsfonds Davidsfonds (DF) Het Davidsfonds is een katholieke Vlaamse cultuurvereniging, die werd opgericht in januari 1875. Lees meer , eerst als consulent voor het gewest Hageland (1967) en daarna als voorzitter van de afdeling Rillaar (1969). Ook was hij er verantwoordelijk voor de kaderopleiding en afgevaardigde in het gouwbestuur. In september 1973 volgde Valvekens Clem de Ridder De Ridder, Clem Clem de Ridder (1920-2013) speelde tijdens de tweede helft van de twintigste eeuw een belangrijke rol in het flamingantische middenveld, onder meer als bestuurder van het Davidsfonds en ... Lees meer op als secretaris-generaal van het Davidsfonds. Hij was verkozen door de nieuwe bestuursmeerderheid die reageerde tegen de jonge en progressieve strekking, die tot op zekere hoogte afstand wilde nemen van het tot dan toe uitgesproken katholieke en Vlaamsgezinde karakter van het Davidsfonds en verder voorstander was van een directiecomité als leiding in plaats van één persoon. Vanuit die groep kwam dan ook kritiek op zijn verkiezing. Valvekens sprak zich evenwel duidelijk uit voor het behoud van de christelijke en Vlaamsgezinde dimensie van het Davidsfonds.

Valvekens was secretaris-generaal onder het voorzitterschap van Carlo Heyman Heyman, Carlo Carlo Heyman (1920-1994) was gewoon hoogleraar kunstgeschiedenis aan de KU Leuven. Van 1973 tot 1977 was hij voorzitter van het Davidsfonds en in dezelfde periode ook een tijdlang voorzit... Lees meer en, vanaf 1977, Clem de Ridder. Gedurende deze periode kreeg Valvekens te maken met een dalend ledenbestand en financiële problemen. Dat laatste weet Valvekens aan de lagere overheidssubsidies, die hij binnen het Davidsfonds openlijk bekritiseerde. Daarnaast stelde hij dat zijn focus vooral lag op het uitbreiden van het vormingswerk, het inzetten op een betere samenwerking tussen het nationale bestuur en de lokale afdelingen en het uitbouwen van een nieuwe jongerenwerking, nadat het Jong-Davidsfonds Jong-Davidsfonds (Jong-DF) Het Jong-Davidsfonds werd – na een moeilijke aanloop – opgericht in 1956 en kende zijn bloeitijd in de jaren 1960. Toenemende ideologische en organisatorische spanningen met de moederorga... Lees meer was opgedoekt. Valvekens steunde verder het beleid van beide voorzitters, die onder meer inzetten op de status van Voeren Voeren Lees meer en het inrichten van de provincie Vlaams Brabant. Zelf beklemtoonde hij meermaals de status van het Nederlands in Brussel Brussel In de geschiedenis van de Vlaamse beweging speelde Brussel een unieke rol vanwege haar hoofdstedelijke functies, economische aantrekkingskracht en als symbool van verfransing, die zich v... Lees meer en hoe de Brusselse Vlamingen zich verdrongen voelden door de Franstalige Brusselaars. Valvekens onderstreepte daarnaast het belang van de Vlaamse en christelijke waarden van het Davidsfonds, die volgens hem die niet van elkaar los te koppelen waren. Tussen 1974 en 1982 was hij ook lid van de Hoge Raad voor de Volksopvoeding. 

Valvekens bleef de functie van secretaris-generaal van het Davidsfonds uitoefenen tot augustus 1982. Hij bood toen zijn ontslag aan en werd op 1 oktober diensthoofd van de afdeling lectuurbegeleiding binnen het Katholiek Centrum voor Lectuurinformatie en Bibliotheekwerk (KCLB), een instantie die de katholieke bibliotheekvereniging omvatte en via verschillende initiatieven vooral inzette op leesbevordering. In 2003 veranderde de naam naar Leesweb. In zijn ontslagbrief aan de Raad van Bestuur van het Davidsfonds verwees Valvekens naar familiale redenen. Hij bleef zich niettemin inzetten voor de lokale afdeling van het Davidsfonds in Rillaar. Vanaf 1982 vertegenwoordigde hij het Davidsfonds en daarna het KCLB in de Raad van Beheer van het Centrum voor Sociaal-Cultureel Werk. Hij werd in 1985 lid van de Hoge Raad voor de Openbare Bibliotheken en in 1991 werd hij benoemd tot algemeen directeur van het KCLB, wat hij tot 1996 zou blijven.