Van Goethem, Emiel

Boekhandelaar, toneelschrijver en journalist

Emiel van Goethem was de zoon van een Gentse boekhandelaar. In de jaren 1870 nam hij samen met zijn broer Hippoliet (gespecialiseerd in antiquariaat) de zaak van zijn vader over en breidde haar uit met een uitgeverij Boekbedrijf In de 19de eeuw kwam het Vlaamse boekbedrijf moeizaam van de grond. Pas na de Eerste Wereldoorlog ontstonden in Vlaanderen de bestaansvoorwaarden voor een moderne cultuurindustrie. Tot d... Lees meer .

Naast uitgever was Van Goethem ook journalist en toneelschrijver. Hij schreef voor de Vlaams-liberale krant Morgenblad Morgenblad Lees meer en het antiklerikale Vaderland Vaderland Lees meer . Voor deze kranten schreef hij in de aanloop naar de verkiezingen Verkiezingen Lees meer een column over de Gentse politiek. Verder publiceerde hij meerdere toneel Toneel Het Vlaamse toneel onderhield vanaf zijn ontstaan in de 19de eeuw een complexe en gelaagde verhouding met de Vlaamse beweging. Van een belangrijk emancipatorisch instrument en voorwerp va... Lees meer stukken, gelegenheidsverzen en blijspelen. Van Goethem manifesteerde zich daarbij als een overtuigd flamingant en liberaal. Hij behoorde tot de groep liberalen rond Julius Vuylsteke Vuylsteke, Julius De Vlaamsgezinde advocaat, dichter en uitgever Julius Vuylsteke (1836-1903) was het boegbeeld van het Vlaamsgezinde liberalisme. Hij lag aan de basis van de Gentse studentenvereniging ’T ... Lees meer en was bevriend met de historicus Paul Fredericq Fredericq, Paul Paul Fredericq (1850-1920) was een vooraanstaande Gentse historicus, die als de officieuze ideoloog van het liberaal flamingantisme kan worden  omschreven. Als rector van de Gentse u... Lees meer . Van Goethem schreef enkel in het Nederlands en sprak tijdens een banket na de Gentse pacificatiefeesten in 1876 als enige het publiek toe in het Nederlands: ‘Ik ben een liberaal schrijver en leg den eed af dat ik het altijd blijven zal: Vlaamsch en liberaal!’

De Pacificatie Van Gent

Naar aanleiding van de 300ste verjaardag van de Pacificatie van Gent in 1876 organiseerde het liberale stadsbestuur een herdenkingsfeest, dat tevens als reactie diende tegen de steeds sterker wordende invloed van de ultramontaanse katholieken in Gent.

De bekende componist Peter Benoit Benoit, Peter Peter Benoit (1834-1901) was een Vlaamsgezinde componist en muziekpedagoog. Lees meer (muziek) en Van Goethem (tekst) schreven voor deze gelegenheid een vijf uur durend ‘lyrisch drama’, De Pacificatie Van Gent, dat in de Minardschouwburg werd opgevoerd en Van Goethems bekendste werk zou worden. Beide auteurs waren overtuigde flaminganten en de tekst stond niet toevallig bol van de verwijzingen naar de politieke actualiteit van 1870. De Frans-Pruisische oorlog had in Vlaanderen voor felle debatten over de toekomst en evolutie van de Vlaamse beweging gezorgd. Van Goethem pleitte in dit verband voor toenadering tussen België België Geen Vlaamse beweging zonder België. Het is ook onmogelijk om België te begrijpen zonder de geschiedenis van de Vlaamse beweging erbij te betrekken. Tussen het ontstaan van een culturele ... Lees meer en Nederland Nederland Nederland is met Vlaanderen verbonden door de economische infrastructuur, de taal en de geschiedenis. Vanaf eind 18de eeuw kreeg die verbondenheid in taal en cultuur op uiteenlopende mani... Lees meer . Het drama laat zich bovendien lezen als een kritiek op de Franstalige regering Regering-De Theux-Malou (1871-1878). Zo verkondigde een van de hoofdpersonages: ‘De staten van Brabant erkennen geene andere taal dan hunne moedertaal, en de brieven, in het Fransch of in het Spaansch opgesteld, zullen zij voortaan ongeopend terugsturen’.

Overlijden

Van Goethem zette zich tot zijn dood in voor het Nederlandstalige theater in Vlaanderen, onder meer als secretaris van de Gentse toneelschool. Hij overleed op 16 juli 1907 na een korte en pijnlijke ziekte.