Van Waeg, Jaak
Jaak van Waeg (1922-2000) was een advocaat, die voornamelijk bekendheid genoot als voorzitter van de Vlaams-nationalistische drukkingsgroep de Vlaamse Volksbeweging.
Peter Van Windekens (2025), Hendrik Defoort (1998). Van Waeg, Jaak. In: Encyclopedie van de Vlaamse beweging. 2025. https://devb.be/id/per-014135.
Jaak van Waeg studeerde rechten en wijsbegeerte aan de Katholieke Universiteit Leuven en was er tijdens de oorlogsjaren preses van het Katholiek Vlaams Hoogstudentenverbond Katholiek Vlaams Hoogstudentenverbond (KVHV) Lees meer . Hij was de schoonzoon van Hendrik Borginon
Borginon, Hendrik Hendrik Borginon (1890-1985) was lid van de leiding van de Frontbeweging en Vlaams-nationalistisch politicus in de Frontpartij en het Vlaamsch Nationaal Verbond. Tijdens de bezetting fung... Lees meer .
Als advocaat verdedigde hij na de Tweede Wereldoorlog
Tweede Wereldoorlog De Tweede Wereldoorlog werd in Vlaanderen getekend door de onvoorwaardelijke collaboratie van het Vlaamsch Nationaal Verbond (VNV). De samenwerking met de bezetter en de bestraffing erva... Lees meer heel wat al dan niet vermeende collaborateurs (zie Collaboratie
Collaboratie Collaboratie verwijst naar de samenwerking met de bezetter tijdens de Tweede Wereldoorlog, in casu van het Vlaams-nationalisme en een deel van de Vlaamse beweging. Lees meer ; Repressie Repressie Lees meer ). Hij werd voorzitter van het Vlaams Pleitgenootschap bij de Balie te Brussel Vlaams Pleitgenootschap bij de Balie te Brussel Lees meer (1958-1962) en lid van de raad van de Orde van Advocaten. Daarnaast was Van Waeg secretaris-penningmeester van het in mei 1957 opgerichte Genootschap De Nederlanden in Europa Genootschap De Nederlanden in Europa Het Genootschap de Nederlanden in Europa (1957-1963) was een organisatie die zich, geïnspireerd door het Groot-Nederlandse gedachtegoed uit het interbellum, inzette voor de culturele same... Lees meer , een functie die hij vervulde tot Johan Fleerackers
Fleerackers, Johan Johan Fleerackers was bestuurder van vele culturele organisaties en voor verschillende ministers van Cultuur de kabinetschef. Hij besteedde veel aandacht aan de Vlaams-Nederlandse culture... Lees meer hem in januari 1959 opvolgde.
Vanaf 17 mei 1956 maakte Jaak van Waeg deel uit van de ‘Nieuwe Raad’ van de Vlaamse Volksbeweging
Vlaamse Volksbeweging (VVB) De Vlaamse Volksbeweging (VVB) was een Vlaams-nationalistische drukkingsgroep, die werd opgericht in 1956 en tot het begin van de jaren 1970 een breder publiek mobiliseerde voor Vlaamsge... Lees meer die, na twee eerder ondernomen pogingen, op 7 oktober haar definitieve Stichtingsvergadering zou kennen. Hij trad al snel toe tot het bestuur en werd voorzitter van het Politiek Bureau. Op 24 januari 1981 werd hij als luitenant van algemeen voorzitter Paul Daels
Daels, Paul Paul Daels (1921-1989) werd na de Tweede Wereldoorlog voorzitter van de Vlaamse Volksbeweging en van het IJzerbedevaartcomité. Ook was hij medeoprichter van het Overlegcentrum van Vlaamse... Lees meer – die het voorzitterschap van het IJzerbedevaartcomité IJzerbedevaartcomité Lees meer op zich nam –, tot derde algemeen voorzitter van de VVB gekozen. Het zou echter nog tot 1 september 1981 duren vooral hij effectief zijn mandaat opnam.
Jaak van Waeg bekend als een lobbyist die voor goede contacten met de pers Pers Van bij het ontstaan van de Vlaamse beweging vervulde de Nederlandstalige pers een belangrijke rol als spreekbuis. De veelheid aan Vlaamse kranten en (week)bladen die in de 19de en 20ste ... Lees meer en de televisie
Televisie Als geen ander massamedium heeft de televisie bijgedragen aan de vorming van de Vlaamse ‘verbeelde gemeenschap’. Terwijl de staatshervormingen zich voltrokken, werd de Vlaamse natie dagel... Lees meer zorgde. In het hoofdbestuur liet hij zich steevast bijstaan door zijn twee neven, Steven en Fons Borginon
Borginon, Fons Fons Borginon (1966) is een jurist en was volksvertegenwoordiger en laatste voorzitter van de Volksunie en kabinetsmedewerker voor de Vlaamse Liberalen en Democraten. Lees meer , en zijn nicht Jozefien Borginon. Als algemeen voorzitter vertegenwoordigde hij de VVB in het maatschappelijke debat over de staatshervorming
Staatshervorming Tussen 1970 en vandaag werden zes staatshervormingen doorgevoerd die België omvormden van een unitaire in een federale staat met drie gewesten, het Vlaamse, het Waalse en het Brussels Hoo... Lees meer . Van Waeg kantte zich met klem tegen de drieledige staatshervorming, hoewel hij evenmin voorstander was van het separatisme. Het verlies van Brussel Brussel In de geschiedenis van de Vlaamse beweging speelde Brussel een unieke rol vanwege haar hoofdstedelijke functies, economische aantrekkingskracht en als symbool van verfransing, die zich v... Lees meer zou volgens hem de grootst denkbare nederlaag voor de Vlaamse beweging zijn. In dit verband pleitte hij voor een Vlaamsgerichte grond- en huisvestingspolitiek en uitbouw van het Vlaamse sociale en culturele gemeenschapsleven in de Brusselse rand alsook voor de uitbreiding van het Nederlandstalige onderwijs Onderwijs Lees meer .
Van Waeg ging geregeld in de contramine met de rechterzijde van de Vlaamse beweging. Zo verdedigde hij met klem de beslissing van het IJzerbedevaartcomité (6 mei 1987) om aan het einde van de IJzerbedevaart
IJzerbedevaarten De IJzerbedevaart is een jaarlijkse herdenking van de Vlaamse gesneuvelden tijdens de Eerste Wereldoorlog, die ontstond omstreeks 1920. Dit voor de Vlaamse beweging erg symbolische gebeur... Lees meer alleen nog maar De Vlaamse Leeuw
De Vlaamse Leeuw De Vlaamse Leeuw (1847) is een nationaal Vlaams lied op tekst van Hippoliet van Peene en muziek van Karel Miry. Op 11 juli 1985 werden tekst en muzikale notatie officieel vastgelegd als V... Lees meer te zingen en niet langer het Zuid-Afrikaanse
Zuid-Afrika Deze bijdrage belicht de relatie tussen de Vlaamse beweging en Zuid-Afrika van de 19de tot de 21ste eeuw. Lees meer volkslied De Stem van Suid-Afrika, dat hij ongepast vond vanwege de associatie met het apartheidsregime. Voorts kapittelde Van Waeg het Vlaams Blok
Vlaams Blok / Vlaams Belang (VB) Vlaams Belang is een radicaal-rechtse Vlaams-nationalistische partij, die in 1978 ontstond onder de naam ‘Vlaams Blok’, als verkiezingskartel van de Vlaamse Volkspartij en de Vlaams Natio... Lees meer en de erbij aanleunende drukkingsgroepen. Volgens hem poogden zij de IJzerbedevaart te monopoliseren en incidenten te veroorzaken. Anderzijds steunde hij het voortbestaan van de links-progressieve krant De Morgen
De Morgen De in 1978 opgerichte krant De Morgen evolueerde van een socialistisch naar een algemeen informatief dagblad. Lees meer in het Vlaamse perslandschap (5 november 1986). Hij gaf toe dat een Vlaamsgezinde reflex bij de krant ontbrak, maar beschouwde het verdwijnen ervan als een verarming.
Tot 13 oktober 1989 bleef Van Waeg in functie als algemeen voorzitter van de VVB. Tot zijn ontgoocheling slaagde hij er niet in zijn neef Steven Borginon, vrijgestelde en secretaris van de beweging, tot zijn opvolger te laten verkiezen. Zelf bleef hij zetelen in het hoofdbestuur en in het Politiek Bureau. Van Waeg overleed eind 2000. Hij werd 78 jaar.
Archief
– ADVN | archief voor nationale bewegingen: Archief Jaak Van Waeg [AC 513]
Literatuur
– P. van Windekens (red.), Wij betogen ! Vijftig jaar Vlaamse Volksbeweging. 1956-2006, Kapellen, 2006.
Peter Van Windekens (2025), Hendrik Defoort (1998). Van Waeg, Jaak. In: Encyclopedie van de Vlaamse beweging. 2025. https://devb.be/id/per-014135.
Redactiegeschiedenis
Redactiegeschiedenis
1998: Hendrik Defoort (pdf)
2025: Peter Van Windekens