De Ploeg
De Ploeg (1921-1925) was het weekblad van de Antwerpse afdeling van de Frontpartij, maar richtte zich tegelijk tot Vlaams-nationalisten en Groot-Nederlanders in heel Vlaanderen en Nederland.
De Ploeg. Nationalistisch Weekblad fungeerde, net als zijn voorloper De Stormram De Stormram De Stormram (1919-1920) was het weekblad van de Antwerpse afdeling van de Frontpartij. Lees meer , vanaf 1921 als (leden)blad van de Frontpartij
Het Vlaamsche Front (Frontpartij) Het Vlaamsche Front was een Vlaams-nationalistische partij, die werd opgericht in 1919 en ook bekend stond onder de couranter gebruikte officieuze benaming Frontpartij. Gesticht als een ... Lees meer in de stad Antwerpen Antwerpen (stad) Lees meer . In het editoriaal van het eerste nummer (13 januari 1921), getiteld ‘Onze taak’, werden de twee basisprincipes van de Frontpartij geformuleerd: federalisme
Federalisme Sinds het begin van de 20ste eeuw behoort federalisme tot het programma van eerst de Waalse en vervolgens ook de Vlaamse beweging. Vanaf 1970 is de transformatie van België van unitaire t... Lees meer en pluralisme.
De Ploeg, met Herman Vos
Vos, Herman Herman Vos (1889-1952) engageerde zich tijdens de Eerste Wereldoorlog in het activisme. Vanaf 1925 was hij parlementslid voor de Frontpartij. Toen het Vlaams-nationalisme zich in de jaren... Lees meer als hoofdredacteur, werd uitgegeven op A3-formaat en telde aanvankelijk 4 bladzijden. Later verscheen het weekblad soms op 6 of 8 bladzijden en vanaf midden 1924 weer op 4 pagina’s.
Thema’s die in De Ploeg veel aandacht kregen, waren amnestie Amnestie Lees meer voor veroordeelde activisten
Activisme Het begrip activisme verwijst naar de fractie van flaminganten die tijdens de Eerste Wereldoorlog bereid was om politiek of anderszins samen te werken met de Duitse bezetter en financiële... Lees meer en in het bijzonder voor August Borms
Borms, August August Borms (1878-1946) speelde een prominente rol in de activistische collaboratie tijdens de Eerste Wereldoorlog en groeide nadien uit tot hét symbool van de amnestiebeweging, die een ... Lees meer , de werking van de Frontpartij in Antwerpen en elders, de Vlaamse en de Groot-Nederlandse
Groot-Nederland Groot-Nederland is een politiek en cultureel begrip dat respectievelijk staat voor een staatkundige vereniging van België of Vlaanderen met Nederland en de culturele en taalkundige samen... Lees meer beweging in het algemeen, de activiteiten van activistische ballingen en hun sympathisanten in Nederland, de Belgische en de internationale politiek, nationaliteitenkwesties buiten België, antimilitarisme en pacifisme
Pacifisme Binnen de Vlaamse beweging leefden van meet af aan antimilitaristische sentimenten. Vanaf 1914 radicaliseerden deze tot een pacifistische tendens. Aan de basis ervan lag niet alleen een a... Lees meer . Andere Belgische politieke partijen en politici waren geregeld de schietschijf, met name de Antwerpse katholieke minimalisten Minimalisten De zogenaamd minimalistische flaminganten probeerden het eisenprogramma voor de Vlaamse beweging, dat tijdens de Eerste Wereldoorlog onder de leiding van Frans van Cauwelaert was tot stan... Lees meer Frans van Cauwelaert
Van Cauwelaert, Frans Frans van Cauwelaert (1880-1961) was een Vlaamsgezinde katholieke politicus, die een hoofdrol speelde in de vernederlandsing van het openbare leven in Vlaanderen. Van Cauwelaert lag in 19... Lees meer en Alfons van de Perre
Van de Perre, Alfons De vermogende geneesheer Alfons van de Perre (1872-1925) speelde als actor in het flamingantische middenveld, als medeoprichter, beheerder en commentator van de krant De Standaard en als ... Lees meer .
Medewerkers die geregeld bijdragen leverden waren Oskar de Smedt
De Smedt, Oskar Oskar De Smedt (1896-onbekend) was tijdens WOI betrokken bij het Antwerpse activisme. Daarna was hij actief in de Frontpartij. Ook publiceerde hij over de geschiedenis van Antwerpen. ... Lees meer , Hendrik
Picard, Hendrik Hendrik Picard (1883-1946) was een advocaat en Vlaams-nationalistisch politicus. Lees meer en Leo Picard
Picard, Leo De vrijzinnige flamingant en journalist-publicist Leo Picard (1888-1981) engageerde zich in het activisme, maar sloeg al in de nazomer van 1915 een andere weg in en verhuisde naar Nederl... Lees meer , Pierre Henri Ritter Ritter, Pierre H. Pierre H. Ritter (1882-1962) was betrokken bij de oprichting van De Dietsche Bond en het Dietsch Studentenverbond. Als hoofdredacteur van het Utrechts Stedelijk en Provinciaal Dagblad be... Lees meer , Robert van Genechten
Van Genechten, Bob Robert van Genechten (1895-1945) was een advocaat, docent en publicist. Hij was actief in het Vlaamsgezinde studentenleven en trad toe tot het activisme. Hij week uit naar Utrecht en groe... Lees meer en Herman van Puymbroeck
Van Puymbrouck, Herman Herman van Puymbrouck (1884-1949) was medestichter van de Frontpartij en vervolgens hoofdredacteur van De Schelde, later Volk en Staat. Vanaf de late jaren 1930 steunde hij onverkort het ... Lees meer . Incidenteel werden stukken opgenomen van Hendrik Borginon
Borginon, Hendrik Hendrik Borginon (1890-1985) was lid van de leiding van de Frontbeweging en Vlaams-nationalistisch politicus in de Frontpartij en het Vlaamsch Nationaal Verbond. Tijdens de bezetting fung... Lees meer , Victor J. Brunclair
Brunclair, Victor Victor J. Brunclair (1899-1944) was een avant-gardistische schrijver en journalist, die behoorde tot de groep rond Paul van Ostaijen. Hij ging de geschiedenis in als een van de weinige Vl... Lees meer , René de Clercq
De Clercq, René René de Clercq (1877-1932) was een Vlaamsgezinde en sociaal georiënteerde dichter, die tijdens de Eerste Wereldoorlog een sleutelrol speelde bij het ontstaan en de radicalisering van het ... Lees meer , Rosa de Guchtenaere
De Guchtenaere, Rosa Rosa de Guchtenaere (1875-1942) was een Vlaams-nationalistisch activiste, onderwijzeres en feministe. Ze engageerde zich voor talrijke anti-Belgische comités en verwierf bekendheid als pr... Lees meer , Bert D’Haese
D'Haese, Bert Bert D’Haese (1889-1982) was tijdens de Eerste Wereldoorlog betrokken bij het activisme en engageerde zich tijdens het interbellum in het Vlaams-nationalisme. Na de Tweede Wereldoorlog wa... Lees meer , Ward Hermans
Hermans, Ward Ward Hermans (1897-1992) was een Vlaams-nationalistische schrijver, journalist en politicus, die in de loop van het interbellum radicaliseerde in nationaalsocialistische zin. Tijdens de T... Lees meer , Boudewijn Maes Maes, Boudewijn De vrijzinnige en sterk anti-Belgische Gentenaar Boudewijn Maes (1873-1946) was van 1919 tot 1921 Kamerlid namens de Frontpartij. Lees meer , Hubert Melis
Melis, Hubert Hubert Melis (1872-1949) was een Vlaamse auteur en ambtenaar. Hij was van 1895 tot 1918 ambtenaar bij de stad Antwerpen, waarna hij werd geschorst op beschuldiging van activisme. Lees meer , Wies Moens
Moens, Wies Lees meer , Firmin Mortier
Mortier, Firmin Antwerpenaar Firmin Mortier (1899-1972) was tijdens de Eerste Wereldoorlog betrokken bij het activisme. Daarna militeerde hij in de Frontpartij en de BWP. Na de Tweede Wereldoorlog was h... Lees meer , Robert van Roosbroeck
Van Roosbroeck, Rob Robert van Roosbroeck (1898-1988) was een onderwijzer, publicist en historicus. Hij was betrokken bij het activisme en de collaboratie, onder andere als schepen van Antwerpen en lid van d... Lees meer , Joris van Severen
Van Severen, Joris Joris van Severen (1894-1940) is vooral bekend als de oprichter en leider van het fascistisch geïnspireerde Verdinaso (Verbond van Dietsche Nationaal Solidaristen). Medio jaren 1930 verru... Lees meer en Emiel Wildiers
Wildiers, Emiel De Vlaamsgezinde advocaat Emiel Wildiers (1873-1957) was politiek actief voor zowel de daensistische, de katholieke als de Vlaams-nationalistische Frontpartij. Lees meer . Meer dan de helft van de bijdragen waren niet gesigneerd.
Kort na de oprichting kreeg De Ploeg via Anton van Vessem
Van Vessem, Anton Anton van Vessem (1887-1966) was een Nederlands advocaat, politicus voor de Nationaal-Socialistische Beweging in Nederland en aanhanger van de Groot-Nederlandse gedachte. Lees meer financiële steun vanuit de kringen rond het Groot-Nederlandse weekblad De Toorts
De Toorts De Toorts verscheen tussen 1916 en 1921 en werd uitgegeven in Utrecht. De ondertitel van het tijdschrift luidde: Staat- en Letterkundig weekblad voor Holland, Vlaanderen en Zuid-Afrika on... Lees meer . Begin 1922 smolten beide bladen samen, maar dat werd in De Ploeg niet expliciet vermeld. Vanaf dan werd nogal wat plaats ingeruimd voor ideologische, en vaak polemische, artikels van Hugo van den Broeck
Van den Broeck, Hugo Hugo van den Broeck (1891-1960) was vooral actief in verschillende domeinen van de perswereld. Na de Eerste Wereldoorlog vlucht hij naar Nederland en wordt in België bij verstek veroordee... Lees meer (Spectator) over nationalisme in het algemeen en Vlaams-nationalisme in het bijzonder.
Met ingang van januari 1923 slorpte De Ploeg De Vlaamsche Week De Vlaamsche Week De Vlaamsche Week was het weekblad van de Frontpartij. Het verscheen in 1921-1922 en 1924-1926. Het richtte zich vooral naar het platteland en bevatte voornamelijk verkiezingspropaganda.... Lees meer op, het blad van de Frontpartij in de provincie Antwerpen. Tegelijk werd de lay out lichtjes gewijzigd. Vermoedelijk stopte de financiële injectie vanuit Nederland in de loop van 1923. In 1924 zou het weekblad 1800 abonnees hebben geteld. Vanaf januari 1925 werd geopteerd voor een nieuwe ondertitel, ‘Vlaamsch-nationalistisch weekblad’. In de herfst van dat jaar werd een intense polemiek gevoerd met het weekblad Vlaanderen
Vlaanderen (1922-1933) Vlaanderen was een radicaal Vlaams-nationalistisch weekblad dat verscheen tussen 1922 en 1933. Het stond voor het grootste deel onder leiding van Robrecht de Smet en Josué de Decker. Het ... Lees meer .
Op 1 januari 1926 hield De Ploeg op te bestaan. Abonnees kregen het advies om zich te abonneren op het nieuwe weekblad van de Frontpartij, Ons Vaderland
Ons Vaderland (1926-1936) Ons Vaderland was van 1926 tot 1936 het weekblad van de Frontpartij. Het blad kende een moeizaam bestaan, zowel ten gevolge van financiële problemen en ideologische spanningen als door de... Lees meer , genoemd naar de krant die deze partij had uitgegeven tot februari 1922.
Literatuur
— H. J. Elias, 25 jaar Vlaamse Beweging 1914-1939, 1969.
— A. W. Willemsen, Het Vlaams-nationalisme. De geschiedenis van de jaren 1914-1940, 19692.
— L. Vandeweyer, Machtsstrijd in het Vlaamse Front. De ondergang van "Ons Vaderland", de geboorte van "Vlaanderen", in: Wetenschappelijke Tijdingen, jg. 44, 1985, nr. 4, pp. 206-224.
— B. van Causenbroeck, Herman Vos, Van Vlaanderen naar de wereld, biografie, 1996.
— R. Vanlandschoot, Van Frontbeweging naar Frontpartij. De beginjaren van het politieke Vlaams-nationalisme (1915-1923), 2023.
Nico Van Campenhout (2026), Bernard Van Causenbroeck (1998). De Ploeg. In: Encyclopedie van de Vlaamse beweging. 2026. https://devb.be/id/pub-000629.