Decroos, Jérôme

Persoon
Nico Van Campenhout (2026, aanvulling), Gilbert De Smet (1998, aanvulling)

Jérôme Decroos zette tijdens de Eerste Wereldoorlog de stap naar het activisme. Na 1918 woonde hij in Duitsland, waar hij werkzaam was als docent en vertaler.

Volledige voornaam
Jérôme Cornelius
Geboorte
Pollinkhove, 6 december 1890
Overlijden
Münster, 1 april 1956
Suggestie
Citeren
Leestijd: 4 minuten

Jérôme Decroos was de op een na jongste uit een landbouwersgezin met 9 kinderen. Hij volgde middelbaar onderwijs aan het bisschoppelijk college in Veurne en studeerde daarna Germaanse filologie aan de Leuvense universiteit. 

Decroos werkte aanvankelijk als vrijwilliger bij de Koninklijke Bibliotheek in Brussel en vervolgens als leraar aan het gemeentelijk college van Diest en het koninklijk atheneum van Oostende.  

De Eerste Wereldoorlog

Decroos koos tijdens de Eerste Wereldoorlog Eerste Wereldoorlog Eerste Wereldoorlog De Vlaamse beweging is fundamenteel getekend door de Eerste Wereldoorlog. De oorlog maakte een verregaande democratisering onafwendbaar, met wezenlijke gevolgen voor het politieke draagv... Lees meer voor het activisme Activisme Activisme Het begrip activisme verwijst naar de fractie van flaminganten die tijdens de Eerste Wereldoorlog bereid was om politiek of anderszins samen te werken met de Duitse bezetter en financiële... Lees meer en trad toe de Tweede Raad van Vlaanderen Raad van Vlaanderen (1917-1918) Raad van Vlaanderen (1917-1918) De Raad van Vlaanderen (1917-1918) was een activistisch marionettenparlement tijdens de Eerste Wereldoorlog, dat onderdeel was van de Duitse plannen om in Vlaanderen een blijvende invloed... Lees meer . Tijden de vergadering van 28 maart 1918 sprak hij zich uit tegen een voorstel van de Commissie van Gevolmachtigden Commissie van Gevolmachtigden De Commissie van Gevolmachtigden was in 1918 het uitvoerende orgaan van de Raad van Vlaanderen. De elf gevolmachtigden in de Commissie waren belast met de leiding en vertegenwoordiging va... Lees meer om bij een toekomstig vredesverdrag de naam België te schrappen en te vervangen door een andere (geografische) omschrijving.

Verder publiceerde Decroos gedichten in het activistische culturele weekblad Vlaamsch Leven Vlaamsch Leven Vlaamsch Leven Vlaamsch Leven was een "Zelfstandig Vlaamsch-Geïllustreerd Weekblad". Het verscheen in Brussel van 3 oktober 1915 tot 20 oktober 1918. Lees meer . Enkele ervan werden op muziek gezet door organist, componist en muziekleraar Edward Verreydt (1885-1949).

Na 1918

Decroos week begin oktober 1918 uit naar Duitsland om te ontsnappen aan bestraffing vanwege activisme. Hij was er - vermoedelijk met de hulp van de Deutsch-Flämische Gesellschaft Deutsch-Flämische Gesellschaft Deutsch-Flämische Gesellschaft De Deutsch-Flämische Gesellschaft Was een propagandaorganisatie voor de Duitse Flamenpolitik in de Eerste Wereldoorlog die actief was tussen 1917 en 1922. Lees meer - leraar Frans en Engels in achtereenvolgens Düsseldorf, Bad Meinberg en Baringshausen. Bij verstek werd hij intussen door de Belgische justitie veroordeeld tot 15 jaar dwangarbeid en een geldboete.

Mede via de bemiddeling van de bij de Flamenpolitik Flamenpolitik Flamenpolitik Met het begrip ‘Flamenpolitik’ wordt verwezen naar de politiek die de Duitse bezetter voerde ten aanzien van de Vlaamse beweging tijdens de Eerste en de Tweede Wereldoorlog. Sommige aute... Lees meer betrokken Franz Jostes Jostes, Franz De katholieke filoloog Franz Jostes (1853-1925) was tijdens de Eerste Wereldoorlog als publicist en voorzitter van de Deutsch-Flämische Gesellschaft betrokken bij de propaganda voor de Fl... Lees meer , die er hoogleraar was, kreeg Decroos op 25 oktober 1921 een aanstelling als lector Frans aan de Westfälischen Wilhems Universität in Münster. In 1922 trouwde hij met een Duitse vrouw en in 1928 werd hij tot Duitser genaturaliseerd.

In de jaren 1920 onderhield Decroos contacten met de rechts-nationalistische Jungdeutsche Orden. In zijn ‘Brief uit Duitschland’ (aan André Demedts Demedts, André Demedts, André André Demedts (1906-1992) was een Vlaamsgezinde auteur, voordrachtgever en inspirator van literaire organisaties. Zo werd hij in Vlaanderen een belangrijke cultuurdrager. Demedts gold bov... Lees meer ) in het blad De Tijdstroom (5 februari 1934, pp. 228-231) toonde Decroos zich enthousiast over het beleid van het naziregime, dat toen een jaar aan de macht was in Duitsland. Hoewel hij lid was geweest van de nationaalsocialistische lerarenbond, bevestigde een officiële denazificatiecommissie in 1949 dat Decroos niet bij de nazipartij betrokken was geweest. Een jaar later ging hij - na een ongeval - om medische redenen met pensioen.

Vertaler

Naast zijn universitaire lesopdracht deed Decroos veel vertaalwerk van en naar het Duits, het Engels, het Frans en het Nederlands. Verder publiceerde hij recensies, essays en poëzie in diverse tijdschriften, waarvan er een aantal op de een of andere manier gelieerd waren aan de (radicale) Vlaamse beweging: De Gids, De Nieuwe Gids, Der Gral, De Tijdstroom, De Toorts De Toorts De Toorts De Toorts verscheen tussen 1916 en 1921 en werd uitgegeven in Utrecht. De ondertitel van het tijdschrift luidde: Staat- en Letterkundig weekblad voor Holland, Vlaanderen en Zuid-Afrika on... Lees meer , Dietbrand Dietbrand Dietbrand Dietbrand (1932-1939) was een Groot-Nederlandsgezind tijdschrift gesticht door Wies Moens. Tot 1934 steunde het blad het Verdinaso. Na de Nieuwe Marsrichting stelde de redactie zich onafh... Lees meer , Gudrun Gudrun Gudrun Gudrun was het bewegingstijdschrift van de Katholieke Vlaamse meisjes- en vrouwenbeweging tussen 1919-1942 en 1952-1964. Lees meer , Niederdeutsche Welt, Niedersachsen, Roeping, Vlaamsche Arbeid Vlaamsche Arbeid Vlaamsche Arbeid Vlaamsche Arbeid was een katholiek en Vlaamsgezind literair tijdschrift dat in Antwerpen verscheen van 1905 tot 1914 en van 1919 tot 1930. Het was het geesteskind van Karel van den Oever ... Lees meer , Vlaanderen Vlaanderen (1922-1933) Vlaanderen (1922-1933) Vlaanderen was een radicaal Vlaams-nationalistisch weekblad dat verscheen tussen 1922 en 1933. Het stond voor het grootste deel onder leiding van Robrecht de Smet en Josué de Decker. Het ... Lees meer en Volk Volk Volk Volk. Maandschrift voor Dietsche kunst en kultuur verscheen van 1935 tot 1941 als blad van Vlaams-nationalistische katholieken en ontwikkelde tijdens de eerste oorlogsjaren een ambigue ho... Lees meer . Tijdens de Tweede Wereldoorlog verleende Decroos zijn medewerking aan enkele initiatieven binnen de (culturele) collaboratie Collaboratie Collaboratie Collaboratie verwijst naar de samenwerking met de bezetter tijdens de Tweede Wereldoorlog, in casu van het Vlaams-nationalisme en een deel van de Vlaamse beweging. Lees meer , zoals de uitgeverij Steenlandt Steenlandt Steenlandt Steenlandt was een uitgeverij die in 1929 werd opgericht door Richard Acke en in 1934 werd overgenomen door zijn zoon Jan Acke. Tijdens de Tweede Wereldoorlog stond het fonds helemaal in ... Lees meer en de tijdschriften Westland Westland Westland Westland (1942-1944) was een cultureel en letterkundig tijdschrift onder leiding van Filip de Pillecyn, dat ondanks zijn verklaring dat het zich onafhankelijk zou opstellen pro-Duitse bij... Lees meer en De Vlag De Vlag (1936-1944) De Vlag (1936-1944) De Vlag (1936-1938; 1940-1944) was het maandblad van de gelijknamige Duitsch-Vlaamsche Arbeidsgemeenschap (DeVlag). Lees meer .

Decroos bewees af en toe een vertaaldienst aan Cyriel Verschaeve Verschaeve, Cyriel Verschaeve, Cyriel Cyriel Verschaeve (1874-1949) was een West-Vlaamse priester, literair auteur, kunstbeschouwer en publicist, die bekend werd als icoon van de Frontbeweging en het opkomende Vlaams-national... Lees meer , tot wiens invloedssfeer hij behoorde. Hij stond in voor de Duitse editie van zijn toneelstuk Jakob van Artevelde (1939, 1942) en vertaalde in 1942 Verschaeves zogeheten 55 Stellingen naar het Duits. De collaborerende Collaboratie Collaboratie Collaboratie verwijst naar de samenwerking met de bezetter tijdens de Tweede Wereldoorlog, in casu van het Vlaams-nationalisme en een deel van de Vlaamse beweging. Lees meer priester-dichter reflecteerde daarin over de verzoenbaarheid van christendom en nationaalsocialisme. Verschaeve overhandigde het Duitstalige manuscript in 1944 aan nazi-kopstuk en SS-leider Heinrich Himmler, in de (ijdele) hoop om via hem Adolf Hitler van zijn ideeën te overtuigen.

Werken

Poëzie:

— Gedichten, 1924.
— Van lente en minne, van herfst en dood, 1932.

Vertalingen uit het Nederlands naar het Duits:

— G. Gezelle, Ausgewählte Gedichte, 1938.
— C. Verschaeve, Jakob van Artevelde, 1939, 19422.
— Niederländischer Psalter. Geistliche Dichtung aus sieben Jahrhunderten, 1948.
— Niederländische Gedichte aus neun Jahrhunderten, 1960.

Vertalingen uit het Duits naar het Nederlands:

— K. Wagenfeld, Dood en duivel, 1924.
— K. Wagenfeld, Lucifer, (1927).
— Aren en Heulbloemen, (1943).

Vertalingen uit het Engels naar het Nederlands:
— C. Marlowe, Edward II (1924).
— F. Beaumont en J. Fletcher, Philaster of de liefde ligt te bloeden (1924).
— C. Marlowe, Doctor Faustus (1926).
— Dertig Sonnetten van Shakespeare, 1927.
— Shakespeare’s sonnetten (1932).
— Hamlet, 1934.

Vertaling uit het Frans naar het Nederlands:
— Aucassin en Nicolette (1931).

Vertaling uit het Frans naar het Duits:
— Was säumst du, Seele? Französische geistliche Dichtung, 1949.

Literatuur

— R., Eine geistige Persönlichkeit als Mittler‘Dichter, in: Hellweger Anzeiger, 17 mei 1950.
— G. G., Literaturhistoriker und Übersetzer Jérôme Decroos 60 Jahre, in: Münstersche Zeitung, 6 december 1950.
— A. Westerlinck, Decroos, in: Dietsche Warande & Belfort, september 1951, pp. 447-448.
— F. Gieseking, Hüter und Deuter dichterischen Wortes, in: Münstersche Zeitung, 1 april 1956.
— A. Demedts, In memoriam Decroos, in: Het Vrije Volksblad, 25 april 1956.
— J. Mertens, In memoriam Decroos, in: De Periscoop, 1 juli 1956.
— J. Dedeurwaerder, Decroos, Jérôme, in: Nationaal Biografisch Woordenboek, 1985, dl. 11, kol. 181-186.
— R. Vanlandschoot, Beschouwingen bij de 55 stellingen van Dr. Henss over ‘Europa und der neue Glaube’ (1942). Een studie over christendom en nationaalsocialisme, in: Verschaeviana. Jaarboek 1987, 1988, pp. 73-130.
— R. Vanlandschoot, Kapelaan Verschaeve. Biografie, Tielt, 1998.
— W. Dolderer, Actvistische ballingen in Duitsland na de Eerste Wereldoorlog: deel I, in: Wetenschappelijke tijdingen, 2000, nr. 2, pp. 67-98.
— S. van den Bossche, Peripetieën rond Uitgeverij Steenlandt, deel II. René Verbeeck en diens literaire weefsel tussen hamer en aambeeld, in: WT, 2026, nr. 3.

Suggestie
Citeren

1973: Gilbert De Smet (pdf)

1998: Gilbert De Smet (pdf)

2026: Nico Van Campenhout

Databanken

Inhoudstafel