Federatie Vlaamse Kringen - Rodenbachfonds (FVK-Rodenbachfonds)
Federatie van Vlaamse Kringen (FVK), Rodenbachfonds en Cultuurlab Vlaanderen zijn drie namen die opeenvolgend werden gebruikt voor een Vlaams-nationalistische socio-culturele vormingsorganisatie. Ze werd in 1981 opgericht en in 1984 erkend en gesubsidieerd.
Ontstaan
De Federatie Van Vlaamse Kringen ontstond op 22 september 1981 uit het samengaan van een aantal lokale en regionale sociaal-culturele verenigingen. Die waren opgericht in de stroom van initiatieven die de heropbloei van het Vlaams-nationalisme na de Tweede Wereldoorlog kenmerkte. In de loop van de jaren 1970 waren op regionaal niveau, maar los van elkaar, verschillende streekorganisaties werkzaam. Het ging onder meer om De Zuid-Vlaamse rondom Ronse, de Berthouderskring in de regio van Mechelen en lokale groepen in Gent, Kortrijk, Antwerpen en het Pajottenland. Deze verenigingen streefden naar een regionale, provinciale en landelijke overkoepeling. De Zuid-Vlaamse, de Berthouderskring en de FVK-Brabant slaagden erin een erkenning en subsidiëring te verwerven als streekgeledingen.
Op 1 januari 1984 werd de FVK als landelijke organisatie voor sociaal en cultureel vormingswerk erkend, net zoals de provinciale geledingen van Antwerpen, Brabant, Oost- en West-Vlaanderen. Bij de initiatiefnemers waren onder meer Etienne van Vaerenbergh
Van Vaerenbergh, Etienne De advocaat Etienne van Vaerenbergh (1944) was van 1976 tot 2001 politicus voor de Volksunie en vanaf 2000 voor de lokale lijst LENNIK 2000 (later: Lennik Kwadraat). Lees meer , Joos Somers
Somers, Joos Joos Somers (1936-2012) zetelde als Volksunie-politicus in de Kamer en in de gemeenteraad van Sint-Katelijne-Waver en Mechelen. Hij ijverde voor amnestie. Lees meer , Germain de Rouck
De Rouck, Germain Germain de Rouck (1928-1991) was een Vlaamsgezinde socialist die in de jaren 1970 in zijn geboortestad Ronse actief was als gemeenteraadslid en schepen voor de Belgische Socialistische Pa... Lees meer , José de Schaepmeester en Johan Beke.
Werking en evolutie
De FVK groeide uit tot een sociaal-culturele vereniging met een honderdtal erkende plaatselijke afdelingen, die vaak de naam van Vlaamse Kring of van een vooraanstaand figuur uit de Vlaamse beweging kregen. Niet zelden leunden deze kringen aan bij de lokale Volksunie
Volksunie (VU) Tussen 1954 en 2001 bepaalde de Volksunie (VU) als Vlaams-nationalistische partij mee de politieke evolutie in België, van unitaire staat tot federaal koninkrijk. Ze groeide uit tot de tw... Lees meer -afdelingen. De FVK noemde zich Vlaams-nationalistisch, democratisch en pluralistisch. Van 1983 tot 2019 gaf ze een tijdschrift uit: De Koerier (1983-2015) en Nieuwsbrief Rodenbachfonds (2015-2019).
Voorzitters van de FVK en haar opvolgers waren Van Vaerenbergh (tot 1991), Bernhard Moens (tot 1993), Hugo van der Cruyssen (tot einde 1996), Jan Caudron
Caudron, Jan (1937-2023) Jan Caudron (1937-2023) vervulde zowel op lokaal als op nationaal vlak verkozen politieke mandaten, eerst namens de Volksunie en later voor de N-VA. Lees meer , Thea Peeters (tot 2011), Patrik Vankrunkelsven (tot 2019) en Dimitri D’Hondt.
De FVK beleefde verscheidene crisissen, waarin een aantal lokale groepen zich afscheurden. Naast persoonlijke tegenstellingen lagen vooral organisatorische en financiële kwesties aan de basis hiervan. Medestichters De Rouck en Somers verdwenen na enige tijd, gevolgd door de lokale groepen waarop ze invloed hadden.
In 1988 werd een naamswijziging goedgekeurd, waardoor de vereniging zich FVK-Rodenbachfonds noemde. Zij sloot daarmee aan bij de bestaande Vlaamse sociaal-culturele fondsen ( Davidsfonds
Davidsfonds (DF) Het Davidsfonds is een katholieke Vlaamse cultuurvereniging, die werd opgericht in januari 1875. Lees meer , August Vermeylenfonds
August Vermeylenfonds (AVF) Het August Vermeylenfonds, een socialistisch geïnspireerde, Vlaamsgezinde cultuurvereniging, werd opgericht in 1945. Lees meer , Willemsfonds
Willemsfonds (WF) Het Willemsfonds (1851-heden) is een liberaal-vrijzinnige culturele vereniging en drukkingsgroep die het gebruik van het Nederlands promoot en ondersteunt. Lees meer ). Eind 2019 vond de organisatie de referentie aan Albrecht Rodenbach
Rodenbach, Albrecht Albrecht Rodenbach (1856-1880) was een West-Vlaams studentenleider en dichter, die een sleutelrol speelde in het ontstaan van de Blauwvoeterij en de katholieke Vlaamse studentenbeweging. ... Lees meer en het woord ‘fonds’ betekenisloos geworden. Daarom herdoopte het zich tot Cultuurlab Vlaanderen. De vereniging wilde zo meer ruimte geven aan experimenten en lokale solidariteit, maar bleef aandacht hebben voor de Nederlandse taal
Taal De ontwikkeling van het Nederlands vormde tot diep in de 20ste eeuw een fundamenteel aandachtspunt in de Vlaamse beweging. De wijze waarop het geschreven en gesproken Nederlands gehanteer... Lees meer en de Vlaamse emancipatiegeschiedenis. Ze telde in 2022 45 erkende lokale afdelingen.
Werken
– De gauwe gids, 1994.
– Actief burgerschap, 1999.
Literatuur
– J.-P. Roosen, Vlaamse vooraanstaanden in de afdelingsnamen van FVK Rodenbachfonds, 1998.
– T. Peeters, 20 jaar FVK Rodenbachfonds, in: De Koerier, jg. 22, 2004, nr. 2, p. 1.
– https://cultuurlabvlaanderen.be/
Frank Seberechts (2023), Frank Seberechts (1998). Federatie Vlaamse Kringen - Rodenbachfonds (FVK-Rodenbachfonds). In: Encyclopedie van de Vlaamse beweging. 2023. https://devb.be/id/org-001461.
Redactiegeschiedenis
Redactiegeschiedenis
1998: Frank Seberechts (pdf)
2023: Frank Seberechts