Roland, Walter

Walter Roland volgde les in het Sint-Jan Berchmanscollege en vervolgens aan de Landbouwschool. Op het Sint-Jan Berchmanscollege kwam hij via de Vlaamsche Studentenbond in contact met de Vlaamse beweging en werd een aanhanger van de Groot-Nederlandse Groot-Nederland Groot-Nederland is een politiek en cultureel begrip dat respectievelijk staat voor een staatkundige vereniging van België of Vlaanderen met Nederland en de culturele en taalkundige samen... Lees meer gedachte.

Tijdens de bezetting was Roland lid van de Nationaal-Socialistische Jeugd Vlaanderen Nationaal-Socialistische Jeugd Vlaanderen (NSJV) Lees meer . Op het einde van de oorlog trad hij toe tot de SS-Sturmbrigade Langemarck Sturmbrigade Langemarck De Sturmbrigade Langemarck was een Vlaamse Waffen-SS eenheid in 1943-1944 met als officiële benaming 6.SS-Freiwilligen Sturmbrigade Langemarck. Lees meer , waarmee hij in 1944 aan het oostfront Oostfronters Het begrip oostfronters duidt in de context van de geschiedenis van de Vlaamse beweging op Vlamingen die als vrijwilliger aan de zijde van Duitsland vochten tegen het Sovjetrussische Rod... Lees meer vocht. Na de bevrijding werd hij veroordeeld tot vijftien jaar gevangenisstraf, waarvan hij er vijf uitzat.

Roland werkte na zijn vrijlating in 1950 als opticien en als rijschoolmonitor bij de VAB-VTB. Hij was tevens free-lance journalist en fotograaf.

Tot 1962 werd hem verboden onder eigen naam te publiceren. In 1966 publiceerde hij zijn eerste roman, De onbekende soldaat, waarin hij zijn eigen ervaringen aan het oostfront beschrijft. Ook in zijn latere werk stond de oorlogsproblematiek vaak centraal. In de documentaire roman Artikel 113 (1970), een verwijzing naar het wetsartikel over wapendracht tegen België, schetst hij in een sobere, maar treffende stijl het wel en wee van diegenen die zich meldden voor het oostfront, van hun aanmelding tot hun gevangenneming of dood. Hij putte voor dit werk niet enkel uit eigen ervaringen, maar verzamelde een twintigtal getuigenissen en maakte zo een werk op de scheidingslijn tussen roman en non-fictie dat veel aandacht en waardering kreeg in de nationale pers Pers Van bij het ontstaan van de Vlaamse beweging vervulde de Nederlandstalige pers een belangrijke rol als spreekbuis. De veelheid aan Vlaamse kranten en (week)bladen die in de 19de en 20ste ... Lees meer . Ook voor zijn werk De spooktrein (1972) zocht hij nog levende getuigen op (zie Spooktreinen Spooktreinen Het begrip Spooktreinen verwijst naar de wegvoering van 2000 tot 3000 verdachten door de Belgische staatsveiligheid in mei 1940. De verdachten, waaronder een aantal prominente Vlaams-nat... Lees meer ). In zijn latere werken Kaïn, waar is je broeder? (1973) en Onder de zee liggen geen balken (1973) stond eveneens de oorlogsthematiek centraal. In Niets dan de waarheid. Vijftien interviews met voormalige leden van de Waffen-SS (1976) publiceerde hij – onbecommentarieerd – de getuigenissen van vijftien oostfrontstrijders, gerangschikt volgens de datum van indienstreding. In tegenstelling met andere oostfrontromans is het werk van Roland ontdaan van alle pathos. Het schetst de rauwe werkelijkheid van de oorlog, is antimilitaristisch en pacifistisch Pacifisme Binnen de Vlaamse beweging leefden van meet af aan antimilitaristische sentimenten. Vanaf 1914 radicaliseerden deze tot een pacifistische tendens. Aan de basis ervan lag niet alleen een a... Lees meer van inslag; anti-sloganesk en kritisch ten aanzien van de ‘idealen’ waarvoor oostfronters zich aanmeldden.

In de jaren 1960 maakte Walter Roland deel uit van de Antwerpse tegencultuur. Hij frequenteerde het alternatieve muziekcafé De Muze en publiceerde in 1967 als eerste een studie over de bekende zanger Ferre Grignard, die hij illustreerde met foto’s die hij in de cafés en op straat had genomen.