Steyaert, Rika

Rika Steyaert groeide op in Schaarbeek als jongste van vier kinderen. Ze volgde lager onderwijs in het Frans, Latijns-Griekse humaniora in het Nederlands en behaalde vervolgens het diploma van maatschappelijk assistent aan het Hoger Instituut voor Maatschappelijk en Cultureel Werk in Brussel.

In 1945 trad zij in 1945 in dienst bij het Centrum voor Maatschappelijk Dienstbetoon in Elsene. Toen die instelling in 1954 in geldnood kwam te zitten, werd ze ontslagen. Datzelfde jaar kon Steyaert aan de slag als vrijgestelde bij de Kristelijke Arbeiders Vrouwengilde Katholieke Arbeiders Vrouwengilde (KAV) De Kristelijke Arbeiders Vrouwenbeweging was een samenstellende tak van het Algemeen Christelijk Werk(nem)ersverbond (ACW), opgericht in 1920. Lees meer (KAV), waar ze enkele jaren later promoveerde tot hoofd van de studiedienst en in 1964 tot algemeen secretaris. Intussen was ze in 1955 ook secretaris geworden van de beroepsvereniging voor Katholieke Maatschappelijke Assistenten. In 1967 volgde ze Maria Verlackt (1916-1983) op als nationaal ondervoorzitter van het Algemeen Christelijk Werk(nem)ersverbond Algemeen Christelijk Werknemersverbond (ACW) Het Algemeen Christelijk Werkersverbond werd gesticht op 17 juli 1921 en in 1991 herdoopt als ACW Koepel van Christelijke Werknemers. In 2014 werd de organisatie omgevormd tot Beweging.ne... Lees meer .

In 1972 werd Steyaert lid en ondervoorzitter (1972-1979) van de pas opgerichte Nederlandse Commissie voor de Cultuur van de Brusselse Agglomeratie Nederlandse Commissie voor de Cultuur van de Brusselse Agglomeratie (NCC) Vereniging opgericht naar aanleiding van de grondwetsherziening van 1970, geïnstalleerd op 9 augustus 1972 en bedoeld als ondersteuning van de Vlaamse aanwezigheid in Brussel. Lees meer (NCC) en was ze er verantwoordelijk voor de sector volksontwikkeling. In 1980 werd ze door Jos Chabert Chabert, Jos Jos Chabert (1933-2014) was een advocaat en christendemocratisch politicus. Hij was parlementslid op federaal, Vlaams en Brussels niveau en minister in de federale en Brusselse regering. ... Lees meer , minister voor Nederlandse Cultuur en Vlaamse aangelegenheden, namens de Christelijke Volkspartij Katholieke partij De katholieke partij, later CVP (vanaf 1945) en CD&V (vanaf 2001) speelde een cruciale rol in de geschiedenis van de Vlaamse beweging. De partij had een belangrijk aandeel in onder m... Lees meer (CVP) aangeworven als adviseur voor die sector.

In maart 1974 werd Steyaert verkozen tot Kamerlid voor het kiesarrondissement Brussel-Halle-Vilvoorde, een functie die ze behield tot 1988. Aansluitend bij haar eerdere engagementen legde ze zich als parlementslid vooral toe op sociale en vrouwenzaken. Zo leverde ze voorbereidend werk voor de herziening van Burgerlijk Wetboek, met name de gelijkschakeling van de rechten en plichten van beide echtgenoten in het huwelijksgoederenrecht  (1976).

Rika Steyaert speelde in 1978 bij de totstandkoming van het bibliotheekdecreet een grote rol. Vooral bij de uitbouw van de centrale Nederlandstalige bibliotheekstructuur in Brussel was ze de drijvende kracht. Voor Steyaert was de bibliotheek een instrument voor volksontwikkeling en democratisering van de cultuur. Bibliotheken moesten laagdrempelige informatiecentra voor alle burgers worden.

In de regering- Martens Martens, Wilfried Wilfried Martens (1936-2013) was een christendemocratisch partijvoorzitter, parlementslid en eerste minister van de regeringen die de staatshervormingen van 1980 en 1988 realiseerden. Als... Lees meer I (1979-1980) en II (1980) was Steyaert staatssecretaris voor de Nederlandse Gemeenschap, met welzijn - onder andere migrantenwerking, gezinshulp, en jeugdbescherming - als bevoegdheid. Ze steunde actief de zelforganisatie van het prille migrantenmiddenveld en was persoonlijk betrokken bij een onthaalcomité in Schaarbeek. Ze was ook bevoegd voor sociaal-culturele en gemeenschapsaangelegenheden en de NCC.

In de federale regeringen Martens III (1980) en IV (1980-1981) en in de regering- Eyskens Eyskens, Mark Mark Eyskens (1933) was een Belgisch academicus verbonden aan de KU Leuven en politicus binnen de Christelijke Volkspartij (CVP). Net als zijn vader, Gaston Eyskens, bekleedde hij het amb... Lees meer (1981) was Steyaert staatssecretaris voor de Vlaamse Gemeenschap Vlaamse Gemeenschap De Vlaamse Gemeenschap (1980) is een van de drie gemeenschappen in België (naast de Franse en Duitstalige Gemeenschap) die bevoegd is voor de zogenaamde ‘persoonsgebonden aangelegenheden’... Lees meer . Daarbij legde ze zich in het bijzonder toe op Brusselse Brussels Hoofdstedelijk Gewest Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest werd opgericht in 1989. Het wordt bestuurd door de Brusselse Hoofdstedelijke Raad en de Brusselse regering. Lees meer communautaire problemen, wat onder andere leidde tot een rapport met krachtlijnen om het beginsel van niet-discriminatie tussen Nederlands- en Franstaligen in de hoofdstad na te leven. In 1980 en 1981 verzette ze zich samen met de socialistische staatssecretaris voor het Brussels hoofdstedelijk gewest Lydia Deveen Deveen, Lydia Lydia Deveen (1929) heeft zich als socialistische politica, kunsthistorica en voorzitster van de Vermeylenkring ingezet voor de verbetering van de positie van de Vlaamse Brusselaars en vo... Lees meer uitdrukkelijk tegen het voornemen van een aantal burgemeesters van het Front démocratique des Francophones Démocrate féderaliste indépendant (Défi) Lees meer (FDF) om een referendum te organiseren over het statuut van Brussel. In 1981 diende Steyaert een ontwerp van decreet in over de persoonsgebonden materies in Brussel en nam ze het initiatief tot de oprichting van het (Nederlandstalige) Onthaalcentrum voor Gastarbeiders van Brussel (Schaarbeek).

Na de staatshervorming Staatshervorming Tussen 1970 en vandaag werden zes staatshervormingen doorgevoerd die België omvormden van een unitaire in een federale staat met drie gewesten, het Vlaamse, het Waalse en het Brussels Hoo... Lees meer van 1980 werd Rika Steyaert van 1981 tot 1988 de eerste Vlaamse minister van Gezin en Welzijnszorg in de regeringen van Geens I (1981-1985) en II (1985-1988). Ze legde de basis voor een eigen Vlaams welzijnsbeleid door versnipperde bevoegdheden samen te voegen en advies- en overlegraden op te richten. Onder haar impuls werd het toenmalige Nationaal Werk voor Kinderwelzijn voor Vlaanderen in 1983 omgevormd tot de regionale instelling Kind en Gezin.

In 1982 werd de Vlaamse Hoge Raad voor Migranten opgericht, voor de helft samengesteld uit migranten, die adviezen moest formuleren voor het integratiebeleid. Deze keuze voor overleg en afstemming met de sectoren trok Steyaert door in andere domeinen, wat leidde tot de oprichting van de Vlaamse Hoge Raad voor het Gezin, de Hoge Raad voor Mindervaliden en de Hoge Raad voor de Derde Leeftijd. In 1984 presenteerde ze een plan voor een Nieuw Vlaams Gehandicaptenbeleid en in 1985 een decreet inzake bejaardenzorg. Plannen voor een jeugdwelzijnsbeleid brachten haar in conflict met de federale regering en in het bijzonder met de Franstalige liberale minister van Justitie Jean Gol (1942-1995). De inzet van deze aanslepende kwestie vormde de vraag welk niveau bevoegd was voor jeugdbescherming en, meer concreet, interventies door de jeugdrechtbank: Vlaams (Gezin en Welzijn) of federaal (Justitie)?    

Ingevolge het toenmalige dubbelmandaat was Steyaert als Kamerlid ook lid van de Cultuurraad voor de Nederlandse Cultuurgemeenschap Cultuurraad voor de Nederlandse Cultuurgemeenschap Lees meer (1974-1980) en van de Vlaamse Raad Vlaams Parlement Het Vlaams Parlement is de parlementaire vergadering van de Vlaamse deelstaat in het federale België. Zijn geschiedenis kent drie grote fasen: de periode van de Cultuurraad voor de Neder... Lees meer (1980-1987).

Na het beëindigen van haar politieke loopbaan was Steyaert van januari 1989 tot februari 1995 voorzitter van het Nationaal Centrum voor Ontwikkelingssamenwerking (NCOS), het latere 11.11.11 - Koepel van de Internationale Solidariteit.