Brughmans, Maria
Maria Brughmans (1893-1972) was mede-oprichtster van de Katholieke Vlaamsche Meisjesbeweging met als eerste bond Klimop in Antwerpen (1912). Ze was redacteur van het tijdschrift Gudrun (1919) en algemeen voorzitster.
Louis Vos (2023), Louis Vos (1998). Brughmans, Maria. In: Encyclopedie van de Vlaamse beweging. 2023. https://devb.be/id/per-001462.
Maria Brughmans was de dochter van een Vlaamsvoelende Antwerpse tabaksfabrikant. Brughmans studeerde aan het Hoger Onderwijsgesticht voor Juffrouwen te Antwerpen en kwam via haar broer in contact met de leden van de katholieke Vlaamse studentenbeweging. In 1912-1913 stichtte ze met haar studiegenoot Herlinda Hendrix de meisjesbond Klimop. Die was aanwezig op een 'algemene vergadering voor Vlaamsche studerende meisjes', die op 3 april 1913 door Gabriëlla van Caeneghem
Van Caeneghem, Gabrielle Onderwijzeres Gabriëlla van Caeneghem (1887-1958) stond aan de basis van de katholieke Vlaamse meisjesbeweging. Ze richtte de eerste meisjesbond op en was voorzitster van het overkoepelen... Lees meer in Sint-Niklaas was samengeroepen. Daar werd een voorlopig algemeen bestuur gevormd met Van Caeneghem (voorzitster), Brughmans en Hendrix (schrijfsters), Maria Laporta Laporta, Maria Maria Laporta (1896-1978) stond mee aan de wieg van de katholieke Vlaamse meisjesbeweging en was vooral kort voor en na de Eerste Wereldoorlog in de organisatie actief als (onder)voorzits... Lees meer (ondervoorzitster) en G. Seys (schatbewaarster). Allen werden op de eerste landdag voor Vlaamse meisjesstudenten te Oostakker, op 16 september 1913, in hun functie bevestigd.
Tijdens de Eerste Wereldoorlog hield Brughmans de werking van Klimop gaande. Na de bevrijding was ze de meest dynamische kracht achter de naoorlogse heropbloei van de katholieke Vlaamse meisjesbeweging. Als ondervoorzitster bracht ze de werking van de Landsbond voor Katholieke Vlaamsche Meisjesstudenten weer opgang, met als bekroning een landdag in Gent op 11 augustus 1919. Vanaf april 1919 nam ze initiatieven om een eigen tijdschrift op te richten. In oktober 1919 werd ze hoofdredactrice van Gudrun
Gudrun Gudrun was het bewegingstijdschrift van de Katholieke Vlaamse meisjes- en vrouwenbeweging tussen 1919-1942 en 1952-1964. Lees meer en terzelfder tijd voorzitster van de Vlaamse meisjesbond aan de Katholieke Vlaamse Hogeschool voor Vrouwen
Katholieke Vlaamse Hogeschool voor Vrouwen De Katholieke Vlaamse Hogeschool (voor Vrouwen) is een instituut dat in 1919 werd opgericht dankzij Marie-Elisabeth Belpaire, die het gebouwencomplex aan de De Bomstraat in Antwerpen ter ... Lees meer te Antwerpen. Van februari 1920 was ze voorzitster van de Landsbond, met Julia Putman
Putman, Julia Julia Putman (1901-1959) was van eind 1920 tot begin 1925 voorzitster van de Katholieke Vlaamsche Landsbond voor Meisjes. In 1926 trad ze in bij de Zusters van de Jacht en vervolgens werk... Lees meer als ondervoorzitster, maar reeds in november van datzelfde jaar nam Putman haar taak over terwijl Brughmans nog voor een jaar opnieuw ondervoorzitster werd. Intussen bleef ze Gudrun redigeren. Zij was een zeer geliefde spreekster bij de bonden en op land- en gouwdagen.
Archief
– Letterenhuis: Archief van Maria Brughmans [isad:lh:36679]
Werken
— Katholiek Vlaamsch Familieleven, z.j.
— Katholieke Vlaamsche Meisjesbeweging. Uitgave van den Landsbond der K. Vl. Meisjes, 1920.
— Pater Reypens en de Katholieke Vlaamse Meisjesbeweging, in: Dr. L. Reypens s.j. Persoon en gedachte. Huldebijdragen, 1965, pp. 8-14.
Literatuur
— H. Verbanck, De Katolieke Vlaamse Meisjesbeweging. Van kultureel vormingsideaal tot politiek bewustzijn. 1913-1926, KULeuven, onuitgegeven licentiaatsverhandeling, 1975.
— id., Laatslaapstertje ontwaakt (1913-14). De katholieke Vlaamse Meisjesbeweging, in: Wetenschappelijke Tijdingen, jg. 40, 1981, nr. 2, pp. 83-98.
— id., De Katholieke Vlaamse Meisjesbeweging in oorlogstijd (1914- 1918), in: Wetenschappelijke Tijdingen, jg. 40, 1981, nr. 4, pp. 229-238.
— Verschaeve en de Vlaamse meisjesbeweging. Colloquiumnummer Verschaeviana. Jaarboek, 1983.
Louis Vos (2023), Louis Vos (1998). Brughmans, Maria. In: Encyclopedie van de Vlaamse beweging. 2023. https://devb.be/id/per-001462.