Decleir, Rik

Hendrik ‘Rik’ Decleir was de zoon van een liberale beroepsmilitair en latere cafébaas. Hij trouwde met Caroline ‘Caro’ Huyck, van wie de zus gehuwd was met Nestor Gerard Gerard, Nestor Nestor Gerard (1897-1996) documenteerde als fotograaf vanaf het interbellum tot het eind van de jaren 1960 het reilen en zeilen van de Vlaamse beweging. Hij engageerde zich in het begin v... Lees meer , en is de vader van de acteurs Jan en Reinhilde Decleir.

Dienstweigering

Op 14-jarige leeftijd ging Rik Decleir als ongeschoolde arbeider werken. Toen hij 17 was, werd hij lid van de Vlaamsch-Nationale Wacht Vlaamsch-Nationale Wachten De Vlaamsch-Nationale Wacht(en) waren Vlaams-nationale groeperingen die in de jaren 20 voornamelijk in Antwerpen manifestaties beschermden en propagandistische meetings organiseerden. ... Lees meer in de Antwerpse wijk het Kiel. Hij las het tijdschrift Jong Dietschland Jong Dietschland (1926-1933) Jong Dietschland (1926-1933) was een radicaal Vlaamsgezind en Groot-Nederlands weekblad met veel interesse voor kunst en literatuur en met aandacht voor de Nieuwe Orde-stromingen. Het bla... Lees meer en was een groot bewonderaar van Wies Moens Moens, Wies Lees meer , Ernest van der Hallen Van der Hallen, Ernest Ernest van der Hallen (1898-1948) was een romantische katholiek-Vlaamse auteur, redacteur van Boekengids en Lectuurrepertorium, later bibliotheekinspecteur. Hij was een mentor van de jeug... Lees meer en vooral de ‘grote offeraar’ August Borms Borms, August August Borms (1878-1946) speelde een prominente rol in de activistische collaboratie tijdens de Eerste Wereldoorlog en groeide nadien uit tot hét symbool van de amnestiebeweging, die een ... Lees meer .

Vanuit die achtergrond deserteerde hij in juli 1933 uit het leger Leger De taalkwestie speelde een belangrijke rol in de geschiedenis van het Belgische leger. Als een van de weinige echt nationale instellingen was het leger een brandpunt van diverse sociaal-p... Lees meer , na een maand militaire dienst (zie Dienstweigering Dienstweigering Van het eind van de jaren 1920 tot het midden van de jaren 1930 weigerden een aantal Vlaamse jongeren hun militaire dienstplicht te vervullen uit protest tegen de taalverhoudingen in Belg... Lees meer ). Samen met Willem de Baere, Joris Kennes, Hendrik Verhelle, Lionel de Vlaminck en Jeroom Buysse behoorde hij zo tot de groep van Vlaams-nationale dienstweigeraars in 1932-1933 die zowel om Vlaams-nationalistische als om antimilitaristische motieven ageerden. Ook zijn schoonbroer Nestor Gerard was een dienstweigeraar. Decleir werd tweemaal voor militaire dienstweigering veroordeeld. Een van zijn advocaten was Hendrik Elias Elias, Hendrik Hendrik Elias (1902-1973) was een historicus en Vlaams-nationalistisch politicus die als leider van het Vlaamsch Nationaal Verbond collaboreerde met de Duitse bezetter tijdens de Tweede W... Lees meer . Tijdens zijn gevangenschap werd Decleir een praktiserend katholiek. Hij werd een geëngageerd lid van het katholieke Jeugdfront Jeugdfront Jeugdfront was een politieke jongerenorganisatie in Vlaanderen, gesticht op 5 september 1937, en aanleunend bij de Katholieke Vlaamsche Volkspartij (KVV). Lees meer , van de pacifistische Katholieke Jongeren Vredes-Aktie Katholieke Jongeren Vredesactie (KJVA) Lees meer en vanaf 1937 was hij betrokken bij de organisatie van de Berten Fermont Fermont, Berten Berten Fermont (1911-1933) was een student ingenieurswetenschappen die bekendheid verwierf door zijn dienstweigering om overwegend anti-Belgische redenen. Na zijn dood werd hij een martel... Lees meer -Herdenkingen.

Tweede Wereldoorlog

Vanaf het begin van de Tweede Wereldoorlog Tweede Wereldoorlog De Tweede Wereldoorlog werd in Vlaanderen getekend door de onvoorwaardelijke collaboratie van het Vlaamsch Nationaal Verbond (VNV). De samenwerking met de bezetter en de bestraffing erva... Lees meer was Decleir actief in het Verbond der Vlaamse Oud-strijders (VOS) Verbond VOS (VOS) Het Verbond der Vlaamse Oud-Strijders (VOS), opgericht in 1919, was een flamingantische vereniging voor oud-strijders van de Eerste Wereldoorlog, die in de loop van het interbellum tot ee... Lees meer . In 1942 werd hij lid van het Vlaamsch Nationaal Verbond (VNV) Vlaamsch Nationaal Verbond (VNV) Het Vlaamsch Nationaal Verbond (VNV) (1933-1945) was een rechts-radicale Vlaams-nationalistische partij die tijdens de Tweede Wereldoorlog collaboreerde met de Duitse nationaalsocialistis... Lees meer . Op het einde van de oorlog was hij afdelingsleider van VNV-Wilrijk. Na de oorlog werd hij beschuldigd van lidmaatschap van de Dietsche Militie – Hulpbrigade, wat hijzelf ontkende, en veroordeeld tot zeven weken internering. In 1945 aanvaardde hij een schuldbekentenis. In 1958 kreeg hij eerherstel. Ondertussen was hij omstreeks 1954 ondervoorzitter van het Antwerpse verbond van de Katholieke Vereniging voor Gebrekkigen en Verminkten en hij zette zich ook in de jaren 1960 in als voorzitter van het sportcomité voor personen met een handicap in de gemeente Brasschaat, waar het gezin was gaan wonen.

Volksunie

Als radicaal Vlaams-nationalist sympathiseerde Decleir meteen met de partij Volksunie (VU) Volksunie (VU) Tussen 1954 en 2001 bepaalde de Volksunie (VU) als Vlaams-nationalistische partij mee de politieke evolutie in België, van unitaire staat tot federaal koninkrijk. Ze groeide uit tot de tw... Lees meer , die in december 1954 opgericht werd. In 1964 werd hij voor die partij in Brasschaat als gemeenteraadslid verkozen. Hij voerde een harde oppositie, waarmee hij de bestuursmeerderheid in het defensief drong. Hij slaagde erin om een coalitie te smeden met de VU en de CVP Christelijke Volkspartij (CVP) Lees meer en werd tot 1982 eerste schepen, bevoegd voor Jeugd en Onderwijs.

Decleir kwam als populaire politicus ook op onverkiesbare plaatsen op de VU-verkiezingslijsten: als lijstduwer bij de provincieraad in het district Ekeren-Brecht-Zandhoven in 1971 en voor de senaat in het arrondissement Antwerpen in 1974, 1977 en 1981. Toen de VU na het Egmontpact Gemeenschapspact Het Egmontpact of Egmontakkoord maakt samen met de Stuyvenbergakkoorden deel uit van het zogenaamde Gemeenschapspact, dat de definitieve pacificatie van de communautaire problemen tot doe... Lees meer in november 1979 in een crisis verzeilde, was hij een van de zeven ondertekenaars van een scherp manifest van de progressieve basismilitantengroep Pro VU, die een oproep aan het nationaal partijbestuur richtte om de ideologie niet uit te hollen als beleidspartij en de partij te herbronnen en opnieuw aantrekkelijk te maken voor jongeren. Ook door zijn engagement in verenigingen voor economisch minder ontwikkelde landen en vredesorganisaties toonde Decleir dat hij tot de progressieve vleugel van de VU behoorde.

Bij de gemeenteraadsverkiezingen van 1982 kwam hij niet meer op omwille van zijn hoge leeftijd.